مجله فارن پالسی در گزارشی به تغییر رویکرد کشورهای حوزه خلیج فارس در قبال آمریکا پرداخته و نوشته است که این کشورها همچنان به همکاری با واشنگتن، بهویژه در حوزه نظامی، ادامه میدهند، اما همزمان تلاش میکنند روابط امنیتی و دفاعی خود را متنوعتر کنند.
بر اساس این گزارش، طولانی شدن جنگ و افزایش هزینههای اقتصادی، مادی و انسانی آن میتواند کشورهای خلیج فارس را به سمت بازنگری در مناسبات امنیتی خود سوق دهد. فارن پالسی با اشاره به افزایش نارضایتی در میان اعضای شورای همکاری خلیج فارس از واشنگتن، به نقل از یک مقام عرب حوزه خلیج فارس نوشته است که کشورهای این منطقه هزینههای درگیری را پرداخت میکنند، در حالی که تصمیم آغاز جنگ از سوی آمریکا گرفته شده است.
این گزارش میافزاید کشورهای خلیج فارس تا زمانی که توانمندیهای موشکی و پهپادی کافی در اختیار نداشته باشند، همچنان به حمایت نظامی آمریکا نیاز دارند؛ با این حال، طولانی شدن درگیریها باعث شده رویکرد آنها از تکیه صرف بر واشنگتن فاصله بگیرد و به سمت ایجاد مجموعهای متنوعتر از روابط امنیتی حرکت کند.
عربستان؛ نمونهای از تغییر محاسبات امنیتی
فارن پالسی عربستان سعودی را یکی از روشنترین نمونههای این روند معرفی کرده است. ریاض پیش از جنگ علیه ایران به دنبال دستیابی به یک معاهده نظامی رسمی با آمریکا در سطحی مشابه پیمانهای دفاعی متقابل بود؛ توافقی که میتوانست واشنگتن را در صورت حمله به عربستان ملزم به حمایت از این کشور کند.
عربستان همچنین خواهان دستیابی به سامانههای تسلیحاتی پیشرفته، اشتراکگذاری اطلاعات و ترتیبات پایگاهی برای مقابله با تهدیدهای مورد ادعای خود از سوی ایران بود. در نهایت، بر اساس توافق نظامی راهبردی نوامبر ۲۰۲۵، ریاض به توافقی با تعهدات کمتر دست یافت و در مقابل، تأیید فروش جنگندههای پیشرفته اف-۳۵ را دریافت کرد.
بر اساس این تحلیل، آغاز جنگ شرایط متفاوتی را برای عربستان رقم زد و ریاض با متحدی مواجه شد که در برخی موارد از مشورت با آن پرهیز میکرد و درباره اهداف و راهبرد جنگ نیز ابهاماتی وجود داشت. این گزارش همچنین مدعی شده است که آمریکا درخواستهای عربستان برای حملات هوایی مستقیم علیه انصارالله یمن را نپذیرفت.
با وجود این، ریاض همچنان همکاری نظامی خود با واشنگتن را ادامه داده و بنا بر این گزارش، در زمینه تبادل اطلاعات مشارکت داشته و حتی در اواخر ژوئیه در یک عملیات مشترک علیه نیروهای مقاومت عراق حضور داشته است.
گسترش همکاریهای دفاعی در منطقه
فارن پالسی در ادامه به اقدامات کشورهای منطقه برای ایجاد مسیرهای جایگزین اشاره کرده است. بر اساس این گزارش، عربستان در پی تشدید حملات یمن در دریای سرخ، در ژوئیه یک ائتلاف نظامی دریایی چندملیتی با مشارکت ۱۳ شریک منطقهای اعلام کرد و پس از آن نیز با پاکستان و ترکیه توافق دفاعی امضا کرد.
در مورد امارات نیز این مجله به گزارشهایی در اواخر آوریل اشاره کرده که بر اساس آن، ابوظبی به صورت محرمانه با رژیم صهیونیستی برای استقرار یک آتشبار پدافند هوایی گنبد آهنین در خاک امارات هماهنگ کرده بود.
با این حال، این گزارش تأکید میکند که راهبردهای مختلف کشورهای خلیج فارس نیز محدودیتهایی دارند. تجربه قطر و امارات از مذاکرات پشتپرده نشان داده است که همکاری گزینشی با طرفهای مختلف لزوماً تضمینی برای مصون ماندن از حملات به تأسیسات نظامی آمریکا در این کشورها ایجاد نمیکند.
در پایان این تحلیل آمده است که با ادامه درگیری و افزایش نگرانی درباره خسارتهای بیشتر در منطقه و همچنین فشار بر ذخایر مهمات آمریکا، رویکرد واشنگتن بیش از گذشته از اقدامات نظامی به سمت فشار اقتصادی متمایل شده است؛ شرایطی که از نگاه فارن پالسی، کشورهای متحد آمریکا در خلیج فارس را با چشمانداز یک درگیری طولانی و بدون پایان روشن مواجه کرده است.
