در تازهترین تحولات مربوط به مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا، موضوع پیشنهاد هفتروزه تهران برای بازگشایی تنگه هرمز به یکی از محورهای اصلی رایزنیهای دیپلماتیک تبدیل شده است.
روزنامه آمریکایی والاستریت ژورنال به نقل از چند مقام آمریکایی گزارش داده است که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پیشنهاد ایران برای اجرای یک نقشه راه هفتروزه را رد کرده است؛ پیشنهادی که هدف آن فراهم کردن شرایط برای بازگشت تردد عادی کشتیها در تنگه هرمز و ازسرگیری مذاکرات میان تهران و واشنگتن عنوان شده است.
جزئیات پیشنهاد هفتروزه ایران
بر اساس توضیحاتی که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، ارائه کرده، تهران از طریق میانجیها از جمله قطر، طرحی مشخص را به طرف آمریکایی منتقل کرده است.
مطابق این طرح، در صورت کاهش فشار نظامی آمریکا، پایان محاصره دریایی بنادر ایران و فراهم شدن سایر شرایط موردنظر تهران، روند بازگشایی تنگه هرمز میتواند طی یک بازه هفتروزه آغاز شود.
عراقچی گفته است که در صورت اجرای تعهدات موردنظر ایران، تردد عادی کشتیها در هرمز میتواند در پایان این فرآیند از سر گرفته شود و مذاکرات برای رسیدن به یک توافق نهایی نیز ادامه پیدا کند.
اختلاف روایت تهران و واشنگتن
در حالی که گزارش والاستریت ژورنال از رد پیشنهاد ایران از سوی ترامپ حکایت دارد، روایت رسمی تهران اندکی متفاوت است.
عراقچی اعلام کرده است که ایران پیشنهاد خود را ارائه کرده و هنوز منتظر دریافت پاسخ رسمی آمریکا از طریق میانجیهاست. بنابراین، میان «رد طرح از سوی ترامپ» و «پاسخ رسمی واشنگتن به پیشنهاد ایران» تفاوت وجود دارد.
از سوی دیگر، گزارشهای منتشرشده درباره موضع آمریکا نشان میدهد واشنگتن همچنان بر بازگشایی هرمز و حل اختلافات مرتبط با برنامه هستهای ایران تأکید دارد، در حالی که تهران نیز رفع فشارهای نظامی و دریایی را بخشی از مسیر رسیدن به توافق میداند.
هرمز در مرکز مذاکرات
به این ترتیب، تنگه هرمز اکنون تنها یک موضوع مرتبط با کشتیرانی و تجارت انرژی نیست؛ بلکه به یکی از محورهای اصلی چانهزنی میان ایران و آمریکا تبدیل شده است.
تهران اعلام کرده است که بازگشت تردد عادی در هرمز میتواند در چارچوب یک روند مرحلهای و متقابل انجام شود؛ در مقابل، گزارشهای آمریکایی از تردید واشنگتن نسبت به پذیرش این چارچوب حکایت دارند.
اکنون باید دید آیا واشنگتن پیشنهاد هفتروزه تهران را بهطور رسمی خواهد پذیرفت یا رد آن، بنبست موجود در مذاکرات و مسئله تنگه هرمز را وارد مرحله تازهای خواهد کرد.