حسین علایی شامگاه پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵، در مراسم رونمایی و بررسی کتاب «تاریخ یک همسایگی؛ روابط ایران و عراق در گذر زمان» که در کافه کتاب نشر ثالث برگزار شد، به بررسی ابعاد تاریخی روابط دو کشور و نقش قدرتهای خارجی در تحولات ایران و عراق پرداخت.
او با اشاره به تلاش آمریکا برای اثرگذاری بر روابط آینده ایران و عراق اظهار کرد: آمریکاییها معتقدند که تنظیم روابط ایران و عراق باید به دست آنها انجام شود. به گفته علایی، ترامپ نیز بهصراحت اعلام میکند که به گروه حاکم عراق گفته است چه کسی باید بهعنوان نخستوزیر انتخاب شود.
فرمانده پیشین نیروی دریایی سپاه با تأکید بر احترام به شخصیتهای عراقی، از ادبیات رئیسجمهور آمریکا درباره روند انتخاب نخستوزیر این کشور انتقاد کرد و گفت اینکه ترامپ اعلام کند گروه حاکم پیشنهاد دیگری داشتهاند، اما او فرد دیگری را برای این مسئولیت در نظر گرفته، موضعی نامناسب است.
علایی تأکید کرد تلاش آمریکا برای تعیین روابط آینده ایران و عراق و ایفای نقش تعیینکننده در تحولات سیاسی بغداد، هم نامناسب و هم برای آینده منطقه خطرناک است.
تأکید بر اصلاح عنوان معاهده الجزایر
علایی در بخش دیگری از سخنان خود به برخی نکات تاریخی و حقوقی مطرحشده در کتاب پرداخت و خواستار اصلاح عنوان «قرارداد الجزایر» شد. او توضیح داد که سند مورد اشاره میان ایران و عراق، قرارداد نیست، بلکه باید از آن با عنوان معاهده یا عهدنامه یاد کرد؛ زیرا قرارداد از نظر حقوقی مفهوم متفاوتی دارد.
وی همچنین تصریح کرد که عنوان صحیح این سند «معاهده الجزیره» است، نه «معاهده الجزایر»؛ چراکه الجزایر نام یک کشور است، در حالی که این معاهده در منطقه الجزیره مورد توافق قرار گرفته است.
فرمانده پیشین نیروی دریایی سپاه در ادامه، استفاده گستردهتر از منابع عراقی را یکی از راههای تقویت محتوای کتاب دانست و گفت پژوهشگران ایرانی در بسیاری از موارد امکان دسترسی کافی به منابع عراقی را ندارند. به اعتقاد او، بهره