ماجرا بامداد سهشنبه در نزدیکی ینبع در غرب عربستان سعودی رخ داد؛ جایی که یک فروند MH-60R Seahawk متعلق به نیروی دریایی آمریکا در ارتفاع حدود ۱۴۵ متری در حال پرواز بود که وضعیت اضطراری اعلام کرد. اندکی بعد، دادههای رهگیری عمومی ارتفاع هواگرد را صفر نشان داد و سیگنال آن نیز قطع شد.
در ظاهر، این فقط میتواند یک سانحه هوایی یا نقص فنی باشد. کد ۷۷۰۰ به معنای اعلام وضعیت اضطراری عمومی است و بهتنهایی مشخص نمیکند چه اتفاقی برای هواگرد رخ داده است. حتی منابع تخصصی نیز هشدار دادهاند که قطع سیگنال لزوماً به معنای سقوط نیست و میتواند ناشی از محدودیت پوشش یا خاموششدن فرستنده باشد.
اما یک سؤال مهم باقی میماند:
اگر یک بالگرد نظامی آمریکایی صرفاً با یک نقص فنی مواجه شده، چرا در یکی از پرتلاطمترین مناطق امنیتی منطقه، در ارتفاع پایین، ابتدا کد اضطراری ارسال کرده و سپس از شبکه رهگیری ناپدید شده است؟
ادعای یمن؛ یک سناریوی بسیار حساس
پس از انتشار خبر، ادعاهایی در برخی منابع درباره هدف قرار گرفتن بالگرد توسط نیروهای مسلح یمن منتشر شد.
اگر این ادعا تأیید شود، پرونده از یک سانحه احتمالی به یک حادثه نظامی مستقیم علیه نیروی دریایی آمریکا در دریای سرخ تبدیل خواهد شد؛ اما در شرایط فعلی، هنوز شواهد مستقل یا تأیید رسمی برای این روایت منتشر نشده است.
به همین دلیل، باید میان دو گزاره تفاوت گذاشت:
آنچه فعلاً قابل تأیید است: یک MH-60R آمریکایی در نزدیکی ینبع کد اضطراری ۷۷۰۰ ارسال کرده و پس از کاهش ارتفاع ثبتشده، از سامانههای عمومی رهگیری ناپدید شده است.
آنچه هنوز در حد ادعاست: اینکه این بالگرد در نتیجه شلیک موشک زمینبههوا توسط نیروهای یمنی سرنگون شده باشد.
چرا MH-60R مهم است؟
موضوع فقط یک بالگرد معمولی نیست. MH-60R یک بالگرد چندمنظوره دریایی است که برای مأموریتهایی مانند شناسایی و مقابله با زیردریاییها و شناورهای سطحی، نظارت، ارتباطات و پشتیبانی عملیاتی طراحی شده است.
بنابراین حضور چنین پرندهای در محدوده دریای سرخ نشان میدهد که فعالیت نظامی آمریکا در این منطقه همچنان در سطح قابل توجهی ادامه دارد.
از سوی دیگر، اگر واقعاً این پرنده در نتیجه اقدام خصمانه از دست رفته باشد، پرسش مهمتر این خواهد بود که چه کسی توانسته در چنین منطقهای به یک بالگرد نظامی آمریکایی نزدیک شود و آن را تهدید کند؟
پاسخ واشنگتن تعیینکننده است
در حال حاضر، مهمترین حلقه مفقوده این پرونده، موضع رسمی نیروی دریایی آمریکا است. تا زمان انتشار گزارشهای اولیه، واشنگتن نه علت وضعیت اضطراری را اعلام کرده و نه وضعیت بالگرد و خدمه آن را بهطور رسمی تشریح کرده بود.
همین سکوت باعث شده فضای اطلاعاتی پیرامون حادثه با روایتهای مختلف پر شود؛ از نقص فنی و سانحه عملیاتی گرفته تا احتمال سقوط در آب و در نهایت ادعای سرنگونی توسط نیروهای یمنی.
فعلاً هیچکدام از این سناریوها را نمیتوان قطعی دانست.
اما یک واقعیت روشن است:
یک پرنده نظامی آمریکایی در نزدیکی ینبع وضعیت اضطراری اعلام کرده، ارتفاعش در دادههای عمومی به صفر رسیده و سپس از صفحه رادار عمومی محو شده است؛ حالا همه نگاهها به واشنگتن است تا مشخص شود در آسمان دریای سرخ دقیقاً چه اتفاقی افتاده است.
اگر ادعای سرنگونی تأیید شود، ماجرا دیگر یک «سانحه هوایی» نخواهد بود؛ بلکه میتواند به یکی از مهمترین حوادث نظامی اخیر در دریای سرخ تبدیل شود.