با اعمال سیاستهای جدید سهمیهبندی بنزین و افزایش نرخ آن، قیمت کارخانهای خودرو به یکی از معیارهای اصلی در تعیین سهمیه سوخت خودروهای نوشماره تبدیل شده است. بررسی قیمت حدود ۵۰ مدل خودروی کارخانهای نشان میدهد که تنها تعداد کمی از آنها قیمت کارخانهای زیر یک میلیارد تومان دارند، که این موضوع بخش بزرگی از خودروهای جدید را در گروه دریافتکنندگان بنزین با نرخ ۱۰ هزار تومان قرار میدهد.
با تغییر نرخ بنزین، تفاوت هزینه سوخت میان خودروهای بهرهمند از سهمیه یارانهای و خودروهای نوشماره بیشتر شده و همین مسئله توجه مالکان این خودروها را جلب کرده است. بر اساس روش جدید تخصیص سهمیه، خودروهای نوشمارهای که مشمول سهمیههای ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی نباشند، ماهانه ۱۱۰ لیتر بنزین با نرخ ۱۰ هزار تومان دریافت میکنند.
سقف قیمتی یک میلیارد تومان برای خودروهای نوشماره
در ابتدا به منظور حفظ سهمیه بنزین خودروهای داخلی، شرط قیمت کارخانهای برای بهرهمندی از سهمیه در نظر گرفته شد؛ خودروهای ساخت داخل با قیمت کارخانهای کمتر از یک میلیارد تومان امکان استفاده از سهمیه یارانهای را داشتند. اما افزایش قیمت کارخانهای خودروها باعث شده تعداد بیشتری از آنها از این محدودیت قیمتی عبور کنند.
با بررسی فهرست قیمت حدود ۵۰ خودرو، مشخص شده است که تنها سه مدل کارخانهای قیمت کمتر از یک میلیارد تومان دارند و اکثر خودروهای بررسی شده بالاتر از این رقم هستند. شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی اعلام کرده است که موضوع سقف قیمتی خودروهای نوشماره، با توجه به تغییر قیمتهای کارخانهای، همچنان در دست بررسی است.
هزینه ماهانه بنزین خودروهای نوشماره
با نرخ فعلی بنزین ۱۰ هزار تومان، سهمیه ۱۱۰ لیتری برای خودروهای نوشماره که نرخ بنزینشان ۱۰ هزار تومان است، در صورت مصرف کامل، هزینهای برابر با یک میلیون و ۱۰۰ هزار تومان در ماه دارد.
در مقابل، خودروهایی که از سهمیه ۶۰ لیتری با نرخ ۱۵۰۰ تومان و ۵۰ لیتری با نرخ ۳۰۰۰ تومان بهرهمند میشوند، هزینه مجموع ۱۱۰ لیتر بنزین را حدود ۲۴۰ هزار تومان پرداخت خواهند کرد. بنابراین، اختلاف هزینه سوخت ماهانه میان این دو گروه به حدود ۸۶۰ هزار تومان میرسد.
اگر این اختلاف در تمامی ماههای سال ادامه یابد، هزینه اضافی سوخت برای خودرویی که به جای سهمیههای یارانهای، بنزین ۱۰ هزار تومانی دریافت میکند، سالانه حدود ۱۰ میلیون و ۳۲۰ هزار تومان خواهد شد. این اختلاف باعث شده که قیمت کارخانهای خودرو، که ابتدا فقط برای تعیین محدوده مشمولان سهمیه در نظر گرفته شده بود، اهمیت بسیار بیشتری برای خریداران خودروهای نوشماره پیدا کند.
دلایل استفاده از قیمت کارخانهای به عنوان معیار سهمیه بنزین
یکی از مسائل مطرح شده درباره این سیاست، ارتباط قیمت کارخانهای خودرو با سهمیه سوخت است. قیمت مصوب کارخانه الزاماً نشاندهنده میزان مصرف سوخت خودرو یا توان مالی مالک آن نیست و ممکن است تحت تأثیر عواملی مانند هزینه تولید، قیمت قطعات یا نرخ ارز تغییر کند.
با این حال، در سیستم جاری، عبور قیمت کارخانهای خودرو از سقف تعیینشده، وضعیت سهمیه بنزین آن را تغییر میدهد.
نرخ بنزین خودروهای نوشماره
در زمان آغاز اجرای طرح جدید سهمیهبندی، نرخ سوم بنزین ۵ هزار تومان اعلام شده بود، اما از ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ به ۱۰ هزار تومان افزایش یافته است. بنابراین نوع سهمیهای که خودرو در آن قرار دارد تأثیر مهمی بر هزینه ماهانه سوخت مصرفی خریداران خودروهای نوشماره دارد.
همچنین، با تغییر قیمت کارخانهای خودروها، وضعیت نهایی سقف یک میلیارد تومانی برای خودروهای نوشماره نیز همچنان مورد توجه است.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه و مرور دادههای منتشرشده در منابع مختلف کشور تنظیم شده است.
