وبگاه صهیونیستی «یدیعوت آحارونوت» شامگاه سه‌شنبه گزارش داد که نتانیاهو در آخر هفته گذشته طی یک تماس تلفنی با ترامپ وارد مشاجره‌ای شدید شده است. منابع آگاه از جزئیات این مکالمه، فضای گفت‌وگو را بسیار متشنج توصیف کرده و حتی از عبارت «فریادهای جهنمی» برای توصیف شدت اختلافات استفاده کرده‌اند.
اگرچه دفتر نخست‌وزیری رژیم صهیونیستی این گزارش را رد کرده و آن را «خبر جعلی و کاملاً مزخرف» خوانده است، اما یک مقام ارشد صهیونیست اصل تماس را تأیید کرده و مدعی شده است که این گفت‌وگو چندان دشوار نبوده است. همین واکنش‌های متفاوت، پرسش‌هایی درباره عمق اختلافات میان تل‌آویو و واشنگتن در پرونده ایران ایجاد می‌کند.
نتانیاهو به دنبال بازگرداندن ترامپ به مسیر جنگ است
نکته مهم در گزارش یدیعوت آحارونوت، موضوع اصلی اختلاف میان دو طرف است. بر اساس اطلاعات منتشرشده، گفت‌وگوی پرتنش نتانیاهو و ترامپ درباره احتمال ازسرگیری حملات علیه ایران بوده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی همچنان گزینه نظامی را یکی از اولویت‌های اصلی خود می‌داند.
این گزارش در کنار اطلاعات منتشرشده از سوی روزنامه فایننشال‌تایمز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. این نشریه روز گذشته گزارش داده بود که نتانیاهو تقریباً هر روز با ترامپ تماس می‌گیرد و تلاش می‌کند او را برای ازسرگیری جنگ علیه ایران متقاعد کند.
تکرار چنین تماس‌هایی را نمی‌توان صرفاً یک رایزنی معمول دیپلماتیک تلقی کرد. به نظر می‌رسد تل‌آویو از توقف یا تعلیق عملیات نظامی و احتمال تغییر محاسبات واشنگتن رضایت ندارد و تلاش می‌کند با افزایش فشار سیاسی، کاخ سفید را به سمت تصمیمی نظامی سوق دهد.
چرا تل‌آویو از توقف جنگ نگران است؟
برای درک اصرار نتانیاهو بر ازسرگیری حملات، باید به تفاوت محاسبات راهبردی آمریکا و رژیم صهیونیستی توجه کرد.
دولت آمریکا در تصمیم‌گیری درباره هرگونه اقدام نظامی جدید، ناگزیر است هزینه‌های اقتصادی، سیاسی و امنیتی آن را در سطح داخلی و بین‌المللی ارزیابی کند. گسترش درگیری با ایران می‌تواند پیامدهایی فراتر از میدان نظامی داشته باشد و امنیت انرژی، بازارهای جهانی، متحدان منطقه‌ای واشنگتن و موقعیت سیاسی دولت ترامپ را تحت تأثیر قرار دهد.
در مقابل، نتانیاهو با مجموعه‌ای از ملاحظات امنیتی و سیاسی داخلی روبه‌روست. تداوم وضعیت نه جنگ و نه صلح، بدون دستیابی به اهداف اعلام‌شده تل‌آویو، می‌تواند به تضعیف تصویر بازدارندگی رژیم صهیونیستی منجر شود. از این منظر، نخست‌وزیر این رژیم ممکن است از توقف درگیری به‌عنوان فرصتی برای بازسازی توان دفاعی و تهاجمی ایران و تثبیت موقعیت منطقه‌ای تهران نگران باشد.
بنابراین، فشار نتانیاهو بر ترامپ را باید در چارچوب تلاش برای جلوگیری از تثبیت یک وضعیت راهبردی جدید در منطقه ارزیابی کرد؛ وضعیتی که در آن ایران همچنان از ظرفیت‌های بازدارندگی برخوردار باشد و رژیم صهیونیستی نتواند اهداف خود را از مسیر نظامی محقق کند.
اختلاف واشنگتن و تل‌آویو؛ شکاف واقعی یا اختلاف بر سر زمان‌بندی؟
البته نباید هر اختلاف احتمالی میان ترامپ و نتانیاهو را به معنای شکل‌گیری یک شکاف راهبردی عمیق میان آمریکا و رژیم صهیونیستی دانست. واشنگتن و تل‌آویو همچنان در بسیاری از اهداف منطقه‌ای و امنیتی اشتراک نظر دارند، اما ممکن است درباره ابزارهای تحقق این اهداف، هزینه‌های درگیری و زمان مناسب برای اقدام نظامی اختلاف داشته باشند.
برای ترامپ، ورود دوباره به یک جنگ گسترده می‌تواند به معنای پذیرش هزینه‌هایی باشد که مدیریت آن‌ها آسان نیست. در مقابل، نتانیاهو تلاش دارد هزینه تعلل و خودداری از اقدام نظامی را برای رئیس‌جمهور آمریکا برجسته کند.
به همین دلیل، تماس‌های مکرر نتانیاهو با ترامپ را می‌توان بخشی از یک عملیات فشار سیاسی و رسانه‌ای دانست؛ عملیاتی که هدف آن تغییر محاسبات کاخ سفید و جلوگیری از فاصله گرفتن واشنگتن از گزینه نظامی است.
ایران در مرکز یک آزمون راهبردی جدید
مجموع گزارش‌های یدیعوت آحارونوت و فایننشال‌تایمز نشان می‌دهد که پرونده ایران همچنان یکی از مهم‌ترین محورهای رایزنی میان واشنگتن و تل‌آویو است. تلاش نتانیاهو برای متقاعد کردن ترامپ به ازسرگیری حملات، بیانگر آن است که رژیم صهیونیستی هنوز پرونده تقابل با ایران را مختومه نمی‌داند.
با این حال، مسئله فقط تمایل تل‌آویو به ادامه جنگ نیست؛ بلکه پرسش اصلی این است که آیا واشنگتن حاضر است بار دیگر هزینه‌های یک تقابل نظامی گسترده را بپذیرد؟
آنچه در این میان اهمیت دارد، حفظ و تقویت قدرت بازدارندگی ایران و جلوگیری از محاسبه اشتباه طرف مقابل است. تجربه تقابل‌های نظامی نشان داده است که فشار سیاسی و تهدید نظامی لزوماً به معنای تحقق اهداف طرف تهدیدکننده نیست.
در نهایت، اگر گزارش تماس‌های مکرر نتانیاهو با ترامپ صحت داشته باشد، این تحرکات بیش از هر چیز نشان‌دهنده نگرانی تل‌آویو از تثبیت شرایطی است که در آن نتوانسته اهداف خود را از مسیر نظامی محقق کند. اکنون نتانیاهو تلاش می‌کند ترامپ را دوباره به مسیر تقابل بازگرداند؛ اما تصمیم نهایی واشنگتن تابع محاسباتی بسیار فراتر از خواسته‌های نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی خواهد بود.
