تداوم تنش‌های نظامی در تنگه هرمز، عبور نفت برنت از ۱۱۰ دلار، هشدارهای تهران درباره حملات احتمالی و تحرکات نظامی آمریکا در اسرائیل، تازه‌ترین ابعاد تقابل ایران و آمریکا را شکل داده است. هم‌زمان، سفر لاوروف به تهران و ملاقات وی با پزشکیان، رضایی و عراقچی و تأکید وزیر خارجه کشورمان بر نزدیکی بی‌سابقه دو کشور، توجه‌ها را به تحرکات دیپلماتیک معطوف کرده است.
تنگه هرمز؛ نفتکش در آتش و افزایش فشار بر کشتیرانی
نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد یک فروند نفتکش که مقررات عبور از تنگه هرمز را رعایت نکرده بود، در محدوده جنوبی تنگه با مین دریایی برخورد کرد و موتورخانه آن دچار انفجار و آتش‌سوزی شد.
این نفتکش هنگام تلاش برای خروج از تنگه هرمز، سامانه‌های موقعیت‌یاب و ناوبری خود را خاموش کرده و قصد عبور از مسیری غیرمجاز را داشته است. جزئیات مستقلی درباره هویت کشتی، میزان خسارت و وضعیت خدمه در اطلاعات منتشرشده ارائه نشده است.
در تحول دیگری، مدیریت آب‌راه خلیج فارس اعلام کرد شمار شناورهای اضافه‌شده به فهرست عدم‌سازگاری به ۱۲۲ فروند رسیده و با بیش از ۴۰ شناور برخورد صورت گرفته است. همچنین ۱۹ شناور برای جلوگیری از ورود به فهرست یا خروج از آن در حال مذاکره هستند و دو شناور نیز با پذیرش انجام تعهدات، امکان خروج از فهرست را پذیرفته‌اند.
این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که قیمت نفت برنت از ۱۱۰ دلار در هر بشکه عبور کرده است.
هشدار سپاه درباره پاسخ به حمله احتمالی به زیرساخت‌های انرژی
سردار محبی، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، درباره پیامدهای هرگونه تعرض به زیرساخت‌های انرژی ایران هشدار داد.
وی اعلام کرد که اگرچه زیرساخت‌های آسیب‌دیده ایران با تلاش متخصصان داخلی بازسازی خواهند شد، اما در صورت حمله به این تأسیسات، سرزمین‌های اشغالی با پاسخ سنگینی مواجه خواهند شد. او همچنین از تبدیل این مناطق به «زمین سوخته» و آوارگی ساکنان آن به سمت صحرای سینا سخن گفت.
سخنگوی سپاه در موضع‌گیری دیگری تأکید کرد که در صورت تشدید دوباره جنگ، «شگفتی‌سازها» وارد میدان خواهند شد.
در همین حال، سپاه پاسداران اعلام کرد پنجاه‌وچهارمین فروند پهپاد MQ-9 ارتش آمریکا بامداد امروز در آسمان تنگه هرمز رهگیری و منهدم شده است.
عراقچی: ایران نیز با آمریکا کارهای ناتمامی دارد
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در پیامی خطاب به طرف آمریکایی، نسبت به تکرار حملات نظامی هشدار داد.
وی با اشاره به تلاش قبلی آمریکا برای پایان دادن به جنگ از طریق اقدام نظامی گفت ایران پس از آن مرحله قدرتمندتر شده است و در صورت تکرار چنین اقدامی، تهران نیز «کارهای ناتمامی» با طرف مقابل دارد.
عراقچی همچنین بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، را متهم کرد که برای فرار از مشکلات قضایی خود، آمریکا را به سمت جنگی دیگر سوق می‌دهد؛ جنگی که به گفته وی، می‌تواند پیامدهایی برای اسرائیل و رئیس‌جمهور آمریکا داشته باشد.
این اظهارات در حالی مطرح شده که دونالد ترامپ همچنان از احتمال وارد کردن ضربات نظامی و اقتصادی بیشتر به ایران سخن می‌گوید.
لاوروف در تهران؛ رایزنی درباره همکاری‌های هسته‌ای و اقتصادی
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در سفری رسمی وارد تهران شد و با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، محین رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، دیدار کرد.
لاوروف در نشست خبری مشترک با عراقچی بر پایبندی روسیه به توافقات سرمایه‌گذاری و هسته‌ای با ایران تأکید کرد.
وی همچنین از رشد ۲۱ درصدی تجارت دوجانبه در سال گذشته و افزایش بیش از ۱۰ درصدی آن در هشت ماه نخست سال جاری خبر داد و اجرای توافق تجارت آزاد ایران با اتحادیه اقتصادی اوراسیا را عاملی برای توسعه مناسبات اقتصادی دانست.
وزیر امور خارجه روسیه همچنین بر همکاری تهران و مسکو برای فعال‌سازی سازوکار ۳+۳ در قفقاز جنوبی تأکید کرد؛ چارچوبی که ایران، روسیه و ترکیه را در کنار سه کشور ارمنستان، جمهوری آذربایجان و گرجستان قرار می‌دهد.
پیش از این سفر برخی رسانه ها اعلام کردند که احتمالا سفر لاوروف با رایزنی های اخیر مسکو و واشنگتن در باره پرونده هسته ای ایران مرتبط باشد. بر اساس گمانه زنی های رسانه ای انجام این سفر می‌تواند نشانه شکل‌گیری روندی جدید در این حوزه باشد؛ با این حال، در اظهارات منتشرشده لاوروف، جزئیات مشخصی درباره چنین تفاهمی اعلام نشده است.
عراقچی: در تاریخ همکاری ایران و روسیه، هرگز تا این اندازه به یکدیگر نزدیک نبوده‌ایم
عباس عراقچی پس از دیدار با سرگئی لاوروف در تهران، در پیامی با اشاره به ابعاد گفت‌وگوهای دو طرف، بر سطح روابط ایران و روسیه تأکید کرد.
وزیر امور خارجه ایران نوشت: «میزبان سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، برای گفت‌وگوهایی به‌موقع در تهران بودم.»
عراقچی با اشاره به موضوعات مطرح‌شده در این دیدار افزود که دو طرف درباره طیف گسترده‌ای از مسائل، از اروپا تا غرب آسیا، از جمله تحولات لبنان، فلسطین، اوکراین و یمن گفت‌وگو کرده‌اند. به گفته وی، گسترش همکاری‌های اقتصادی و هسته‌ای نیز از محورهای اصلی مذاکرات بوده است.
وی در توصیف سطح روابط تهران و مسکو تصریح کرد: «در طول تاریخ همکاری ایران و روسیه هرگز تا این اندازه به یکدیگر نزدیک نبوده است.»
این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که دو کشور بر تقویت همکاری‌های اقتصادی و هسته‌ای تأکید دارند و تحولات جنگ ایران و آمریکا، اهمیت رایزنی‌های منطقه‌ای و بین‌المللی را افزایش داده است.
عراقچی: اروپایی‌ها در جنگ علیه ایران شریک هستند
عراقچی در نشست خبری مشترک با همتای روس خود، سیاست‌های اروپا در قبال ایران و تحولات منطقه را مورد انتقاد قرار داد.
وزیر امور خارجه ایران گفت کشورهای اروپایی با حمایت یک‌جانبه از اسرائیل و سیاست‌های نادرست خود، در شکل‌گیری و تداوم بحران‌های منطقه‌ای نقش داشته‌اند.
این موضع‌گیری نشان می‌دهد تهران علاوه بر تقابل با واشنگتن و تل‌آویو، همچنان سیاست‌های کشورهای اروپایی را نیز در چارچوب حمایت سیاسی از اسرائیل و فشار بر ایران ارزیابی می‌کند.
چین: آماده تقویت روابط با ایران هستیم
جائو له‌جی، رئیس کمیته دائمی کنگره ملی خلق چین، در پیامی به محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، بر آمادگی پکن برای توسعه همکاری‌های دوجانبه تأکید کرد.
وی با اشاره به پنجاه‌وپنجمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک ایران و چین، از تقویت همکاری‌های پارلمانی و گسترش مناسبات میان دو کشور استقبال کرد.
این موضع‌گیری در شرایطی مطرح می‌شود که ترامپ مدعی شده روسیه کمک چندانی به ایران نکرده و چین نیز می‌توانسته حمایت بیشتری از تهران داشته باشد.
رئیس‌جمهور آمریکا همچنین از مذاکره با روسیه درباره ایران، اوکراین، گروگان‌ها و موضوع گازوئیل خبر داده است؛ ادعایی که جزئیات و چارچوب آن در اطلاعات منتشرشده روشن نشده است.
تحرکات نظامی آمریکا در اسرائیل و احتمال ازسرگیری حملات
بر اساس گزارش اکسیوس، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، در سفری اعلام‌نشده به اسرائیل با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این رژیم، دیدار کرده است. شبکه سی‌ان‌ان نیز به نقل از یک مقام آمریکایی از دیدار هگست با نتانیاهو و اسرائیل کاتس، وزیر جنگ اسرائیل، خبر داده است.
اهمیت این سفر از آن جهت است که بنا بر گزارش اکسیوس، واشنگتن و تل‌آویو درباره احتمال ازسرگیری عملیات نظامی گسترده علیه ایران گفت‌وگو می‌کنند. با این حال، جزئیات مذاکرات و تصمیم احتمالی دو طرف به‌طور رسمی اعلام نشده است.
این تحرکات در آستانه انتخابات اسرائیل، بر حساسیت تحولات سیاسی و نظامی افزوده است. دونالد ترامپ نیز در اظهاراتی خطاب به نتانیاهو، از همکاری نزدیک با او سخن گفته و وعده داده است که این همکاری به‌زودی نتایج خود را نشان خواهد داد.
سفر فرمانده ارتش پاکستان به تهران
بر اساس گزارش رسانه ها، عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، قرار است امروز دوشنبه به تهران سفر کند.
جزئیات رسمی درباره دستور کار این سفر در اطلاعات منتشرشده اعلام نشده است؛ با این حال، انجام آن در شرایط افزایش تنش‌های نظامی و تداوم رایزنی‌های منطقه‌ای، می‌تواند از اهمیت دیپلماتیک برخوردار باشد.
مخالفت با جنگ در داخل آمریکا؛ انتقاد نامزد دموکرات سنا از ترامپ
عبدالرحمن محمد السید، نامزد حزب دموکرات برای مجلس سنای آمریکا از ایالت میشیگان، جنگ دولت دونالد ترامپ علیه ایران را «احمقانه» توصیف کرد.
وی مدعی شد بنیامین نتانیاهو طی چهار دهه گذشته به دنبال کشاندن آمریکا به جنگ با ایران بوده و سرانجام رئیس‌جمهور آمریکا را برای اجرای این سیاست با خود همراه کرده است.
در همین حال، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، در اظهاراتی درباره پیامدهای پایان دادن به جنگ گفت اگر ترامپ تصمیم بگیرد از جنگ عقب‌نشینی کند، ایران کنترل عرضه جهانی نفت را در دست خواهد گرفت؛ موضعی که اهمیت موضوع تنگه هرمز و جریان انرژی را در محاسبات دولت آمریکا برجسته می‌کند.
ترامپ نیز بار دیگر مدعی شد آمریکا ضربات سنگین نظامی و اقتصادی به ایران وارد کرده و جنگ به‌زودی پایان خواهد یافت. وی همچنین ادعا کرد نیروی هوایی و رادارهای ایران را نابود کرده است؛ ادعاهایی که با واقعیتهای میدانی و توسعه عملیاتهای نظامی ایران در بخشهای موشکی و پدافندی در تضاد است.
هشدار ایران به شورای امنیت و اهمیت زیرساخت‌های ارتباطی هرمز
غلامحسین درزی، سفیر و کاردار ایران در سازمان ملل متحد، در نامه‌ای رسمی به دبیرکل این سازمان و اعضای شورای امنیت، نسبت به تهدیدهای دونالد ترامپ و مقام‌های اسرائیلی هشدار داد.
هم‌زمان، سخنگوی سپاه اعلام کرد هفت کابل بزرگ از زیر تنگه هرمز عبور می‌کنند که داده‌های اینترنتی و تجاری جهان به آنها وابسته است.
این موضوع، اهمیت راهبردی تنگه هرمز را فراتر از انتقال نفت و گاز برجسته می‌کند؛ زیرا هرگونه اختلال احتمالی در زیرساخت‌های ارتباطی زیر دریا می‌تواند بر شبکه‌های ارتباطی و تبادل داده میان کشورها اثر بگذارد. اظهارات سخنگوی سپاه می تواند هشداری در خصوص واکنشهای احتمالی ایران به هرگونه اقدام نظامی مجدد بر علیه زیر ساختهای کشور تلقی شود.
مجموع تحولات اخیر نشان می‌دهد تقابل ایران و آمریکا همچنان در سه سطح نظامی، اقتصادی و دیپلماتیک جریان دارد. گزارش برخورد نفتکش با مین دریایی، افزایش شمار شناورهای قرارگرفته در فهرست عدم‌سازگاری، اعلام انهدام پهپاد آمریکایی و تهدیدهای متقابل تهران و واشنگتن، بیانگر استمرار تنش در حوزه دریایی و نظامی است.
در عرصه دیپلماتیک، سفر لاوروف به تهران و تأکید عراقچی بر نزدیکی بی‌سابقه روابط ایران و روسیه، در کنار تأکید دو طرف بر گسترش همکاری‌های اقتصادی و هسته‌ای، اهمیت رایزنی‌های دوجانبه را برجسته کرده است. پیام چین و سفر برنامه‌ریزی‌شده فرمانده ارتش پاکستان نیز بر ادامه تحرکات دیپلماتیک پیرامون تهران دلالت دارد؛ هرچند ارتباط مستقیم این تحولات با مذاکرات احتمالی برای پایان جنگ هنوز به‌طور رسمی تأیید نشده است.
در سوی مقابل، گزارش دیدار وزیر جنگ آمریکا با نتانیاهو و طرح احتمال ازسرگیری عملیات گسترده علیه ایران نشان می‌دهد گزینه نظامی همچنان در محاسبات واشنگتن و تل‌آویو مطرح است. افزایش قیمت نفت و اهمیت تنگه هرمز نیز هزینه‌های احتمالی تداوم درگیری را برجسته می‌کند؛ هزینه‌هایی که می‌تواند بر بازار انرژی و محاسبات سیاسی طرف‌های درگیر تأثیر بگذارد.
