در آستانه انتخابات میاندورهای آمریکا، دولت دونالد ترامپ با دو چالش همزمان مواجه شده است: افزایش نارضایتی عمومی از وضعیت اقتصادی و تشدید رقابت میان نزدیکان رئیسجمهور برای حفظ یا گسترش نفوذ خود در ساختار قدرت.
در شرایطی که افزایش قیمتها و هزینههای زندگی به یکی از مهمترین دغدغههای رأیدهندگان تبدیل شده، نگرانی درباره آینده کنترل جمهوریخواهان بر کنگره، فضای داخلی کاخ سفید را نیز تحت تأثیر قرار داده است. برخی مشاوران ترامپ احتمال میدهند حزب جمهوریخواه در انتخابات پیش رو اکثریت مجلس نمایندگان را از دست بدهد؛ موضوعی که میتواند ادامه برنامههای دولت را با موانع سیاسی جدی مواجه کند.
گزارش منتشرشده درباره وضعیت داخلی کاخ سفید، بر پایه گفتوگو با ۲۰ نفر از کارکنان، مشاوران و افراد نزدیک به ترامپ، از افزایش اختلافات و رقابتهای پشتپرده حکایت دارد. یکی از متحدان رئیسجمهور، فضای هفته گذشته کاخ سفید را به «غرب وحشی جدید» تشبیه کرده است؛ تعبیری که تصویری از رقابت بیپرده برای کسب قدرت و نفوذ در دولت دوم ترامپ ارائه میدهد.
نکته مهم این است که بحران پیش رو صرفاً به اختلاف میان چند مقام محدود نمیشود. هنگامی که نگرانی از شکست انتخاباتی با رقابت بر سر آینده مسئولیتهای کلیدی دولت همراه میشود، تمرکز مدیران از اداره امور جاری به حفظ موقعیت سیاسی و آمادهشدن برای تغییرات احتمالی معطوف خواهد شد.
جانشینی سوزی وایلز؛ سه چهره در رقابت برای ریاست دفتر ترامپ
محور اصلی رقابتهای اخیر، جایگاه سوزی وایلز، رئیس دفتر کاخ سفید است؛ چهرهای که مدیریت کارزار انتخاباتی ترامپ در سال ۲۰۲۴ را بر عهده داشت و در آغاز دولت دوم او، نقشی مهم در هماهنگی فعالیتها و تصمیمهای اجرایی ایفا کرد.
با وجود اینکه وایلز نشانهای از تصمیم برای کنارهگیری از سمت خود بروز نداده، احتمال تغییر در مدیریت دفتر ریاستجمهوری به یکی از موضوعات مورد بحث در محافل نزدیک به ترامپ تبدیل شده است. سه نام بیش از دیگران در این رقابت مطرح شدهاند:
-
استیون میلر، معاون رئیس دفتر کاخ سفید: از چهرههای بانفوذ و نزدیک به ترامپ که در سیاستگذاریهای دولت نقش دارد.
-
بیل پولت، مقام ارشد حوزه مسکن: فردی که بنا بر گزارش، برای جلب توجه و اعتماد رئیسجمهور تلاش میکند.
-
لی زلدین، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست آمریکا: یکی دیگر از چهرههایی که نامش در میان گزینههای احتمالی جانشینی وایلز مطرح شده است.
اهمیت این رقابت از آنجا ناشی میشود که رئیس دفتر کاخ سفید صرفاً یک مدیر اداری نیست. این جایگاه در تنظیم دسترسی افراد به رئیسجمهور، هماهنگی میان دستگاههای دولتی، مدیریت برنامه روزانه و انتقال اطلاعات به بالاترین سطح تصمیمگیری نقش تعیینکنندهای دارد.
بنابراین، هرگونه تغییر در این سمت میتواند توازن قدرت میان جناحهای مختلف دولت را دگرگون کند. تجربه دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ نیز اهمیت این موضوع را نشان میدهد؛ او در آن دوره چهار رئیس دفتر، از جمله یک سرپرست موقت، داشت. تکرار تغییرات مدیریتی در دولت دوم میتواند نگرانیها درباره ثبات تصمیمگیری در کاخ سفید را افزایش دهد.
تصمیم ناگهانی ترامپ؛ نشانهای از تضعیف موقعیت رئیس دفتر کاخ سفید؟
یکی از اتفاقاتی که به تشدید گمانهزنیها درباره جایگاه سوزی وایلز منجر شده، انتصاب کیتی زکریا بهعنوان سخنگوی جدید کاخ سفید است.
بر اساس روایت چهار فرد آگاه که در گزارش به آنها استناد شده، ترامپ بدون مشورت با وایلز درباره پیوستن زکریا به دولت تصمیم گرفته است. اگر این روایت دقیق باشد، ماجرا فراتر از یک تغییر معمول در تیم رسانهای رئیسجمهور است؛ زیرا میتواند نشان دهد که حتی در تصمیمگیریهای مرتبط با ساختار ارتباطی کاخ سفید نیز رئیس دفتر الزاماً در جریان همه مراحل قرار نمیگیرد.
وایلز در کارزار انتخاباتی سال ۲۰۲۴ به توانایی در مدیریت اختلافات و حفظ نظم تشکیلاتی شهرت داشت. به همین دلیل، بروز نشانههایی از کنار گذاشتهشدن او از برخی تصمیمهای مهم میتواند بر برداشت همکارانش از میزان نفوذ او در دولت تأثیر بگذارد.
بااینحال، این اتفاق بهتنهایی برای نتیجهگیری درباره برکناری یا کنارهگیری احتمالی وایلز کافی نیست. آنچه اهمیت دارد، مجموعهای از نشانههاست که از رقابت بر سر دسترسی به رئیسجمهور و سهم بیشتر در تصمیمگیریهای دولت حکایت میکند.
نارضایتی ترامپ از مشاوران؛ نگرانی انتخاباتی به درون دولت سرایت کرد
در کنار رقابت بر سر ریاست دفتر کاخ سفید، نارضایتی دونالد ترامپ از عملکرد برخی مشاوران و متحدانش نیز به یکی از عوامل تشدید تنشها تبدیل شده است.
بر اساس گزارش، رئیسجمهور معتقد است اطرافیانش آنطور که انتظار دارد از او در فضای عمومی دفاع نمیکنند. او در روزهای اخیر با برخی دوستان، کارکنان کاخ سفید و مشاوران بیرونی درباره وضعیت انتخابات و نحوه انتقال اطلاعات به خود گفتوگو کرده است.
بخشی از این نارضایتی متوجه جیمز بلر و کریس لاچیویتا، دو چهره مرتبط با راهبرد انتخاباتی جمهوریخواهان و از متحدان سوزی وایلز، بوده است.
این وضعیت میتواند جایگاه رئیس دفتر را پیچیدهتر کند؛ زیرا ارزیابی ترامپ از عملکرد مشاوران انتخاباتی، بهطور غیرمستقیم بر ارزیابی او از مجموعه مدیریتی کاخ سفید نیز اثر میگذارد. در چنین فضایی، اختلاف بر سر عملکرد انتخاباتی بهراحتی میتواند به رقابتی گستردهتر برای کسب اعتماد رئیسجمهور تبدیل شود.
گرانی و هزینههای زندگی؛ پاشنه آشیل جمهوریخواهان در انتخابات آمریکا
با وجود تمام رقابتهای دروندولتی، مهمترین عامل نگرانی جمهوریخواهان همچنان وضعیت اقتصادی و واکنش رأیدهندگان به افزایش هزینههای زندگی است.
به گفته یک استراتژیست جمهوریخواه که از نتایج نظرسنجیهای داخلی اطلاع داشته، حمایت از نامزدهای حزب پس از گردهمایی میاندورهای جمهوریخواهان در دالاس بهشدت کاهش یافته است. در این نظرسنجیها، بخشی از رأیدهندگان معتقد بودهاند که جمهوریخواهان توجه کافی به مشکلات اقتصادی آنها ندارند.
این مسئله برای دولت ترامپ اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا عملکرد اقتصادی و توانایی دولت در بهبود شرایط زندگی مردم، از عوامل اصلی ارزیابی عملکرد رئیسجمهور و حزب حاکم به شمار میرود. اگر رأیدهندگان احساس کنند وعدههای اقتصادی دولت با واقعیت زندگی روزمره آنها فاصله دارد، تبلیغات سیاسی بهتنهایی نمیتواند نارضایتی را برطرف کند.
در همین حال، گزارش به برنامههای ترامپ در ماه سپتامبر نیز اشاره میکند؛ دورهای که او بخشی از وقت خود را به میزبانی از شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، و پیگیری پروژههای ساختمانی از جمله سکوی جدید بالگرد کاخ سفید و طرح احداث سالن رقص اختصاص داده بود.
طرح این موضوعات در گزارش، در کنار نگرانیهای اقتصادی رأیدهندگان، پرسشی جدی را پیش میکشد: آیا اولویتهای سیاسی و اجرایی دولت با مهمترین دغدغههای جامعه آمریکا هماهنگ است؟
احتمال از دست رفتن مجلس نمایندگان؛ زنگ خطر برای دولت ترامپ
نگرانی درباره نتیجه انتخابات میاندورهای تنها به محافل بیرون از دولت محدود نیست. بر اساس گزارش، شماری از مشاوران و نزدیکان ترامپ انتظار دارند جمهوریخواهان کنترل مجلس نمایندگان را از دست بدهند؛ هرچند درباره میزان احتمالی شکست انتخاباتی اتفاقنظر ندارند.
وضعیت سنا نیز از نگاه برخی مشاوران انتخاباتی نامطمئن ارزیابی شده است. این نگرانیها در شرایطی مطرح میشود که مجموعههای انتخاباتی مرتبط با جریان ترامپ، از جمله MAGA Inc. و صندوق رهبری سنا، منابع مالی قابلتوجهی را برای رقابتهای انتخاباتی بسیج کردهاند.
مطرحشدن ایالتهایی مانند کانزاس و تگزاس در محاسبات انتخاباتی نیز قابل توجه است؛ ایالتهایی که بهطور سنتی از پایگاههای مهم جمهوریخواهان به شمار میروند. البته اشاره به این ایالتها بهمعنای قطعیبودن تغییر گرایش انتخاباتی آنها نیست، بلکه نشاندهنده حساسیت محاسبات سیاسی در آستانه رأیگیری است.
از دست رفتن اکثریت مجلس نمایندگان میتواند نظارت کنگره بر دولت را افزایش دهد و پیشبرد برنامههای رئیسجمهور را دشوارتر کند. در چنین شرایطی، اختلافات داخلی کاخ سفید نیز ممکن است هزینه بیشتری برای دولت به همراه داشته باشد؛ زیرا مدیریت فشارهای بیرونی به هماهنگی بیشتری در داخل نیاز دارد.
بیل پولت و تابلوهای تبلیغاتی؛ رقابت برای جلب توجه رئیسجمهور
یکی از جزئیات قابلتوجه گزارش، شیوه تلاش بیل پولت برای جلب توجه ترامپ است. بنا بر این گزارش، پولت تابلوهای بزرگی حاوی پیشنهادها و ایدههای خود را به محل حضور رئیسجمهور میبرد؛ از زمین گلف گرفته تا بالگرد مارین وان و هواپیمای ویژه ریاستجمهوری.
محتوای این تابلوها متناسب با موضوعات مورد توجه ترامپ تغییر میکرده است؛ از بازسازی مرکز کندی گرفته تا سیاست پولی فدرال رزرو و دیگر مسائل روز. برخی از این تابلوها نیز حاوی تصاویر رئیسجمهور یا عکسهایی از گردهماییهای انتخاباتی او بودهاند.
اما بر اساس اظهارات دو مقام کاخ سفید و یک فرد نزدیک به دولت، این تلاشها ظاهراً نتیجه معکوس داشته است؛ بهگونهای که ترامپ از تعداد زیاد تابلوها شکایت کرده و گفته است محل اقامت او در کاخ سفید از آنها پر شده است.
این روایت، در کنار رقابت بر سر جانشینی وایلز، تصویری از فضای سیاسیای ارائه میدهد که در آن جلب توجه شخص رئیسجمهور میتواند به ابزاری برای افزایش نفوذ تبدیل شود. چنین سازوکاری، اگر جایگزین رویههای منظم تصمیمگیری شود، خطر شخصیشدن رقابتهای اداری و تشدید اختلافات را افزایش میدهد.
پرونده بوسنی و هرزگوین؛ حاشیه تازه برای مشاوران انتخاباتی ترامپ
اختلافات درونی دولت با انتشار گزارشهایی درباره فعالیتهای مشاورهای جیمز بلر و کریس لاچیویتا در جمهوری صربسکا، منطقه صربنشین بوسنی و هرزگوین، ابعاد تازهای پیدا کرد.
طبق گزارش، این دو برای ارائه خدمات مشاوره سیاسی به این منطقه سفر کرده بودند؛ موضوعی که پس از انتشار خبر آن، به مسئلهای حساس در محافل نزدیک به رئیسجمهور تبدیل شد. ترامپ نیز در شبکه اجتماعی تروث سوشال از آنها فاصله گرفت و هشدار داد که در صورت بروز تضاد منافع، ممکن است آنها را اخراج کند.
انتشار تصویری از کیتی وایلز، دختر رئیس دفتر کاخ سفید، در جریان سفر به جمهوری صربسکا نیز بر حاشیهها افزود. بر اساس گزارش، او شریک شرکت لابیگری کانتیننتال استراتژی است؛ شرکتی که نمایندگی دولت این منطقه را بر عهده دارد. بااینحال، گزارش تصریح میکند که نام او بهصورت مستقل در اسناد افشای فعالیتهای لابیگری ثبت نشده است؛ بنابراین، نباید صرف این ارتباط را بهمعنای اثبات تخلف یا تضاد منافع دانست.
به گفته سه مشاور بیرونی، برخی مخالفان وایلز و مشاوران انتخاباتی ترامپ با مطرحکردن مطالب انتقادی درباره این فعالیتها نزد رئیسجمهور، به افزایش سوءظنها و تشدید اختلافات کمک کردهاند.
با وجود این حاشیهها، بلر و لاچیویتا همچنان مسئولیت راهبرد انتخاباتی ترامپ را بر عهده دارند. بااینحال، نارضایتی رئیسجمهور میتواند بر میزان نفوذ و قدرت مانور آنها در هفتههای حساس منتهی به انتخابات اثر بگذارد.
واکنش کاخ سفید؛ انکار اختلافات در آستانه انتخابات
کاخ سفید در واکنش به این گزارش، روایت منابع ناشناس از اختلافات داخلی را رد کرده است. دنیل آلوارز، سخنگوی کاخ سفید، این منابع را فرصتطلب توصیف کرده و گفته است ترامپ تیمی متحد و توانمند تشکیل داده که بر اجرای برنامه «اول آمریکا» و پیروزی در انتخابات میاندورهای متمرکز است.
کوری لواندوفسکی، مشاور سابق ترامپ و از منتقدان سوزی وایلز، نیز ادعای گفتوگو با رئیسجمهور درباره انتصاب بیل پولت به ریاست دفتر کاخ سفید را رد کرده است.
این واکنشها نشان میدهد که دولت ترامپ تلاش دارد تصویری از انسجام و تمرکز بر اهداف انتخاباتی ارائه کند. بااینحال، انکار رسمی اختلافات بهتنهایی برای رفع نگرانیها کافی نیست؛ بهویژه زمانی که گزارشها از رقابت بر سر مسئولیتهای کلیدی، نارضایتی رئیسجمهور از مشاوران و نگرانی درباره وضعیت انتخاباتی جمهوریخواهان حکایت دارند.
انتخابات میاندورهای آزمون انسجام دولت ترامپ
کمتر از ۱۸ روز مانده به انتخابات میاندورهای آمریکا، مسئله اصلی برای دونالد ترامپ تنها حفظ اکثریت جمهوریخواهان در کنگره نیست؛ بلکه توانایی او در کنترل اختلافات داخلی و هماهنگ نگهداشتن تیمی است که هرگونه شکست انتخاباتی میتواند رقابت درون آن را تشدید کند.
افزایش هزینههای زندگی، نگرانی درباره از دست رفتن مجلس نمایندگان، نارضایتی ترامپ از برخی مشاوران و گمانهزنی درباره جانشینی سوزی وایلز، همگی نشانههایی از فشار همزمان بر دولت آمریکا هستند.
البته هنوز نمیتوان نتیجه انتخابات یا آینده مدیریتی کاخ سفید را قطعی دانست. بااینحال، کنار هم قرار گرفتن این تحولات نشان میدهد که رقابت انتخاباتی بهتدریج با رقابت بر سر آینده قدرت در دولت گره خورده است.
اگر جمهوریخواهان در انتخابات با شکست مواجه شوند، این نتیجه میتواند به نقطه آغاز بازنگری در عملکرد مشاوران و بازتوزیع قدرت در کاخ سفید تبدیل شود. در مقابل، پیروزی انتخاباتی ممکن است موقتاً از شدت اختلافات بکاهد، اما لزوماً رقابت بر سر نفوذ را از میان نخواهد برد. آنچه در هفتههای آینده اهمیت دارد، این است که آیا ترامپ میتواند پیش از تبدیلشدن اختلافات داخلی به بحرانی مدیریتی، انسجام دولت خود را حفظ کند یا خیر.