حسن قشقاوی صبح امروز در جمع تعدادی از معاونان و هادیان سیاسی فرماندهی انتظامی سراسر کشور، با اشاره به ابعاد جنگ روانی و شناختی اظهار کرد که به گفته او، بیش از ۷۰ درصد اخبار و تحلیلهای تولیدی دشمن در دوران جنگ، غیرواقعی و دروغ است و در چارچوب عملیات روانی قرار میگیرد.
این اظهارات بار دیگر توجهها را به نقش اطلاعات، روایتسازی و انتشار اخبار تأییدنشده در جریان منازعات نظامی جلب میکند؛ عرصهای که در آن، علاوه بر تحولات میدانی، تلاش برای اثرگذاری بر افکار عمومی و محاسبات تصمیمگیران نیز اهمیت پیدا میکند.
در چنین شرایطی، انتشار اخبار متناقض و ادعاهای تأییدنشده میتواند فضای رسانهای را با ابهام مواجه کند و بر ارزیابی مخاطبان از روند جنگ تأثیر بگذارد. با این حال، تشخیص اخبار واقعی از اطلاعات نادرست مستلزم بررسی مستقل منابع، تطبیق روایتها و پرهیز از بازنشر شتابزده ادعاهایی است که هنوز شواهد کافی برای تأیید آنها وجود ندارد.
انتقاد قشقاوی از ادعاهای ترامپ در تروث سوشال
سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در ادامه، به ادعاهای متناقض دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال اشاره کرد و آنها را گمراهکننده و سردرگمکننده توصیف کرد.
قشقاوی معتقد است این نوع اظهارات در چارچوب جنگ روانی و با هدف جبران ناکامیهای ادعایی دولت آمریکا و شرایط سیاسی حزب جمهوریخواه در آستانه انتخابات مطرح میشود.
از منظر تحلیل رسانهای، اظهارات مقامهای سیاسی در شبکههای اجتماعی میتواند به بخشی از رقابت بر سر شکلدهی به روایت تحولات تبدیل شود. با این حال، ارزیابی انگیزههای سیاسی این اظهارات و میزان تأثیر آنها بر افکار عمومی، نیازمند بررسی شواهد و دادههای مستقل است.
قشقاوی همچنین از رسانهها و افرادی که به گفته او، ادعاهای جعلی را بدون بررسی جدی تلقی میکنند و مبنای تحلیل یا تصمیمگیری قرار میدهند، انتقاد کرد. این هشدار بر ضرورت راستیآزمایی اطلاعات، بهویژه در شرایط جنگی، تأکید دارد؛ شرایطی که در آن، خطای رسانهای میتواند به برداشتهای نادرست از وضعیت میدانی و سیاسی منجر شود.
تنگه هرمز؛ اهرم راهبردی ایران در معادلات منطقهای
بخش دیگری از اظهارات قشقاوی به وضعیت تنگه هرمز اختصاص داشت. او تأکید کرد که مدیریت ایران بر این آبراه به گفته وی روزبهروز مستحکمتر میشود و بازگشایی تنگه را تا زمان تحقق شرایط اعلامشده از سوی ایران منتفی دانست.
تنگه هرمز به دلیل نقش آن در انتقال نفت و گاز و ارتباط بازارهای انرژی با خلیج فارس، جایگاهی مهم در معادلات امنیتی و اقتصادی منطقه دارد. از همین رو، هرگونه تحول در وضعیت این آبراه میتواند علاوه بر امنیت دریایی، بر انتظارات بازار انرژی، هزینههای حملونقل و محاسبات قدرتهای منطقهای و فرامنطقهای اثر بگذارد.
در این چارچوب، اظهارات قشقاوی را میتوان نشانهای از تأکید جریان رسمی ایران بر پیوند میان ترتیبات امنیتی تنگه هرمز و شروط اعلامشده تهران دانست. با این حال، ارزیابی وضعیت عملیاتی آبراه و پیامدهای اقتصادی آن، به اطلاعات مستقل درباره شرایط کشتیرانی، تحولات میدانی و واکنش بازیگران منطقهای نیاز دارد.
بازنگری در دکترین هستهای ایران؛ بحثی در پیوند با امنیت ملی
قشقاوی در بخش پایانی سخنان خود اعلام کرد که موضوع بازنگری در دکترین هستهای ایران، هم در میان مردم و صاحبنظران و هم در سطح مسئولان، با استقبال و توجه بیشتری روبهرو شده است.
طرح این موضوع در فضای امنیتی کنونی، اهمیت بحث درباره رابطه میان بازدارندگی، امنیت ملی و سیاست هستهای را برجسته میکند. با این حال، افزایش طرح یک موضوع در فضای عمومی یا محافل کارشناسی، بهتنهایی به معنای اتخاذ تصمیم رسمی برای تغییر دکترین هستهای کشور نیست.
برای ارزیابی دقیقتر این مسئله، باید میان دیدگاههای مطرحشده از سوی افراد و جریانهای مختلف، مواضع رسمی نهادهای مسئول و تصمیمهای اجرایی احتمالی تمایز قائل شد.
سه محور در کانون اظهارات قشقاوی
اظهارات سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس بر سه محور متمرکز بود: مقابله با آنچه جنگ شناختی و انتشار اخبار جعلی توصیف کرد، تأکید بر موضع ایران درباره مدیریت و بازگشایی تنگه هرمز و افزایش بحثها درباره دکترین هستهای.
وجه مشترک این سه محور، ارتباط مستقیم آنها با امنیت ملی و نحوه مواجهه ایران با تحولات منطقهای و بینالمللی است. در این میان، راستیآزمایی اطلاعات، روشنشدن جزئیات شروط اعلامشده درباره تنگه هرمز و تفکیک بحث کارشناسی از تصمیم رسمی در حوزه هستهای، برای تحلیل دقیقتر تحولات اهمیت اساسی دارد.