تایمز مدعی شده است این عملیات اطلاعاتی اگرچه بهصورت رسمی از سوی واشنگتن و تلآویو تأیید یا تکذیب نشده، اما شناسایی محل حضور آیتالله سید مجتبی خامنهای اکنون به یکی از مهمترین اهداف دستگاههای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل تبدیل شده است.
تغییر قواعد جنگ اطلاعاتی
بر اساس این گزارش، مهمترین مانع پیش روی سرویسهای اطلاعاتی غرب، کنار گذاشتن کامل ابزارهای ارتباطی الکترونیکی از سوی آیتالله سید مجتبی خامنهای طی حدود ۱۵۰ روز گذشته است. تایمز مدعی است که عدم استفاده از تلفن همراه، رایانه و سایر تجهیزات دیجیتال، عملاً امکان ردیابی از طریق شنود الکترونیکی، رهگیری سیگنالها و عملیات سایبری را تا حد زیادی از بین برده است.
این روزنامه همچنین ادعا کرده که احتمال حضور وی در یک پناهگاه زیرزمینی، پیچیدگی عملیات اطلاعاتی را دوچندان کرده و موجب شده روشهای متعارف جمعآوری اطلاعات کارایی گذشته را نداشته باشند.
عبور از فناوری به اطلاعات انسانی
یکی از مهمترین محورهای گزارش تایمز، تغییر رویکرد سرویسهای اطلاعاتی غرب از ابزارهای فناورانه به شبکههای اطلاعات انسانی (HUMINT) است.
این روزنامه مدعی شده در عملیاتهای پیشین برای ردیابی آیتالله سید علی خامنهای، آمریکا و رژیم صهیونیستی از مجموعهای از ابزارهای پیشرفته سایبری، شنود الکترونیکی، نفوذ به سامانههای نظارتی و رهگیری ارتباطات استفاده کرده بودند، اما اکنون این مسیر عملاً با محدودیت جدی مواجه شده است.
بر همین اساس، تمرکز اصلی موساد و CIA به سمت جذب منابع انسانی، نفوذ به حلقههای نزدیک و استفاده از شبکههای میدانی تغییر یافته است؛ راهبردی که معمولاً زمانی در دستور کار قرار میگیرد که ابزارهای فنی توان دستیابی به هدف را از دست داده باشند.
اعتراف مقامهای سابق موساد به محدودیت فناوری
تایمز در ادامه به نقل از رامی ایگرا، رئیس پیشین یکی از بخشهای موساد، نوشته است که اتکای بیش از اندازه به فناوری در برخی عملیاتهای اطلاعاتی گذشته، از جمله پرونده گروگانهای اسرائیلی در غزه، نتایج مورد انتظار را به همراه نداشته است.
وی مدعی شده که در چنین شرایطی، اطلاعات انسانی ارزش راهبردی بیشتری پیدا میکند و تنها از طریق نفوذ به شبکه افراد نزدیک میتوان به اطلاعات قابل اتکا دست یافت.
همچنین آونیر آویراهام، دیگر مقام پیشین موساد، مدعی شده است که احتمال استفاده از افراد بدل و ایجاد مسیرهای انحرافی برای گمراه کردن سرویسهای اطلاعاتی وجود دارد؛ موضوعی که به گفته او، فرآیند شناسایی محل واقعی حضور آیتالله سید مجتبی خامنهای را پیچیدهتر کرده است.
جنگ امنیتی؛ فراتر از میدان نبرد
فارغ از صحت یا نادرستی ادعاهای مطرحشده در گزارش تایمز، انتشار چنین مطالبی نشان میدهد که نبرد میان ایران و محور آمریکا ـ اسرائیل تنها به عرصه نظامی محدود نیست و ابعاد اطلاعاتی، امنیتی و سایبری آن روزبهروز پررنگتر میشود.
در جنگهای نوین، شناسایی محل استقرار فرماندهان و شخصیتهای کلیدی همواره یکی از اولویتهای اصلی سرویسهای اطلاعاتی محسوب میشود؛ موضوعی که در سالهای اخیر با گسترش فناوریهای اطلاعاتی، هوش مصنوعی و سامانههای نظارتی اهمیت مضاعفی یافته است. با این حال، تجربه بسیاری از درگیریهای منطقهای نشان داده است که حذف کامل ردپای دیجیتال و اتکا به ارتباطات انسانی، همچنان یکی از مؤثرترین روشها برای کاهش آسیبپذیری در برابر عملیاتهای اطلاعاتی به شمار میرود.
در عین حال، ادعاهای مطرحشده از سوی تایمز تاکنون از سوی منابع رسمی مستقل تأیید نشده و باید در چارچوب جنگ روانی و رقابت روایتها میان بازیگران اصلی منطقه نیز مورد ارزیابی قرار گیرد؛ رقابتی که در کنار نبرد میدانی، به یکی از مؤلفههای تعیینکننده تحولات امنیتی خاورمیانه تبدیل شده است.
