شی جینپینگ، رئیسجمهوری خلق چین، در صدر یک هیئت بلندپایه سیاسی و اقتصادی وارد فرودگاه بینالمللی «مناس» در بیشکک شد. این سفر که با استقبال رسمی صدیر جباروف، رئیسجمهور قرقیزستان، آغاز شد، دو هدف استراتژیک را دنبال میکند: مشارکت در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای (SCO) و انجام یک سفر رسمی دوجانبه برای تعمیق همکاریهای راهبردی.
ابعاد سیاسی و امنیتی اجلاس شانگهای ۲۰۲۶
اجلاس امسال سازمان همکاری شانگهای در بیشکک در حالی برگزار میشود که این بلوک منطقهای با چالشهای ژئوپلیتیک متعددی در اوراسیا مواجه است. حضور شی جینپینگ در این اجلاس نشاندهنده اولویت پکن برای تثبیت نقش خود بهعنوان میانجی و حامی امنیت منطقهای است. محورهای اصلی مورد انتظار در این نشست عبارتند از:
- تکمیل کریدورهای حملونقل: تسریع در پروژه راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان که بهمثابه “ستون فقرات” جدید تجارت زمینی چین با غرب محسوب میشود.
- امنیت سایبری و مبارزه با تروریسم: تبادل اطلاعات امنیتی برای جلوگیری از نفوذ افراطگرایی در منطقه آسیای مرکزی.
- گذار به ارزهای ملی: بحث پیرامون کاهش وابستگی به دلار در تبادلات تجاری میان کشورهای عضو سازمان.
دستور کار سفر رسمی دوجانبه
علاوه بر اجلاس، در دیدار دوجانبه روسای جمهور چین و قرقیزستان، موضوعات زیر در کانون توجهقرار دارد:
۱. سرمایهگذاری در انرژیهای سبز: امضای قراردادهای جدید برای احداث نیروگاههای خورشیدی و بادی در قرقیزستان با تکنولوژی چین.
۲. تسهیل تجارت: حذف موانع تعرفهای برای محصولات کشاورزی قرقیزستان جهت صادرات به بازار بزرگ چین.
۳. دیپلماسی فرهنگی: افتتاح مراکز جدید آموزش زبان چینی و توسعه گردشگری بین دو کشور.
تحلیل راهبردی: چرا بیشکک اهمیت دارد؟
قرقیزستان در استراتژی «ابتکار کمربند و جاده» (Belt and Road Initiative) چین، دروازه ورود به آسیای مرکزی محسوب میشود. برای پکن، این سفر پیامی روشن به سایر قدرتهای منطقهای است که چین آماده است با تکیه بر توان اقتصادی، خلأهای ناشی از بیثباتیهای جهانی را پر کرده و روابط خود را با جمهوریهای آسیای مرکزی از سطح «مشارکت تجاری» به «اتحاد راهبردی» ارتقا دهد.
شواهد و پیگیریهای آتی:
انتظار میرود در پایان این سفر، بیانیهای مشترک پیرامون «تعمیق مشارکت جامع راهبردی» صادر شود و چندین تفاهمنامه کلیدی در حوزههای معدن، زیرساخت و فناوری دیجیتال میان وزرای کابینه دو کشور به امضا برسد.