به گزارش روز شنبه روزنامه «وال استریت ژورنال»، ناوگان اقیانوس آرام روسیه اعلام کرد یک زیردریایی، یک ناو جنگی و یک سامانه دفاع ساحلی این کشور در آب های نزدیک جزایر جنوبی کوریل، موشک هایی را به سوی اهداف شبیه سازی شده شلیک کردند.
تحلیلگران امنیتی به این روزنامه گفتند که رزمایش های مشابه پیش از این نیز برگزار شده و هدف اصلی آنها تمرین آمادگی دفاعی و حفاظت از دریای اختسک عنوان شده است؛ منطقه ای که برای استقرار و فعالیت ناوگان زیردریایی های راهبردی روسیه اهمیت دارد.
جزایر جنوبی کوریل از زمان پایان جنگ جهانی دوم محل اختلاف میان روسیه و ژاپن بوده اند. روسیه این جزایر را بخشی از قلمرو خود می داند، در حالی که ژاپن چهار جزیره جنوبی این مجمع الجزایر را «سرزمین های شمالی» می نامد و مدعی حاکمیت بر آنهاست.
توشیمیتسو موتگی، وزیر امور خارجه ژاپن، در واکنش به برگزاری این رزمایش گفت تقویت حضور نظامی روسیه در این منطقه با موضع توکیو درباره جزایر مورد اختلاف همخوانی ندارد. سفیر آمریکا در ژاپن نیز از برگزاری رزمایش ابراز نگرانی کرد.
با این حال، به نوشته وال استریت ژورنال، کارشناسان معتقدند رزمایش های موشکی روسیه در این منطقه لزوما با هدف رویارویی با ژاپن انجام نمی شود و بخشی از برنامه های نظامی مسکو برای حفظ آمادگی دفاعی و حفاظت از منافع امنیتی خود در منطقه اقیانوس آرام است.
جیمز براون، کارشناس روابط روسیه و ژاپن در دانشگاه تمپل در توکیو، نیز با اشاره به ماهیت رزمایش گفت دشمن فرضی در چنین تمرین هایی لزوما ژاپن نیست و عوامل مرتبط با حضور و نقش نظامی آمریکا در منطقه نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
برگزاری این رزمایش در پی سفر اخیر ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، به جزایر مورد مناقشه، بار دیگر توجه رسانه ها را به اختلاف دیرینه مسکو و توکیو جلب کرده است. پوتین در جریان این سفر از یک مرکز فرآوری محصولات دریایی در جزیره ایتوروپ بازدید کرد؛ اقدامی که با اعتراض مقام های ژاپنی همراه شد.
در پی این اعتراض، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، سفیر ژاپن در مسکو را احضار کرد و موضع روسیه درباره حاکمیت بر چهار جزیره مورد اختلاف را به وی ابلاغ کرد.
روسیه و ژاپن بر سر چهار جزیره ایتوروپ، کوناشیر، شیکوتان و هابومای اختلاف دارند. این اختلاف یکی از عوامل مهم در روابط دو کشور پس از جنگ جهانی دوم بوده و تاکنون مانع امضای پیمان صلح رسمی میان مسکو و توکیو شده است.
در سال های اخیر نیز تحولات امنیتی شرق آسیا و افزایش همکاری های دفاعی ژاپن با آمریکا و برخی کشورهای منطقه، بر فضای امنیتی پیرامون روسیه، چین، کره شمالی و ژاپن تاثیر گذاشته است. مسکو و پکن بارها نسبت به افزایش هزینه های نظامی و تقویت توان دفاعی ژاپن ابراز نگرانی کرده اند، در حالی که توکیو این اقدامات را ناشی از تحولات امنیتی منطقه می داند.
رزمایش اخیر روسیه در این چارچوب، علاوه بر بازتاب اختلاف مسکو و توکیو بر سر جزایر جنوبی کوریل، بخشی از تحولات گسترده تر امنیتی در منطقه شرق آسیا به شمار می رود.
