شبکه الجزیره به نقل از منابع خود گزارش داد که طی ساعات اخیر، تلاشهای میانجیگرانه برای حفظ کانالهای ارتباطی میان ایران و آمریکا افزایش یافته و برخی طرفهای منطقهای در حال ایفای نقش برای کاهش تنشها هستند.
بر اساس این گزارش، اگرچه احتمال حرکت بحران به سمت رویارویی نظامی همچنان وجود دارد، اما مسیر دیپلماسی هنوز بسته نشده و رایزنیهای سیاسی برای جلوگیری از تشدید درگیری ادامه دارد.
واشنگتن همچنان گزینه نظامی را بررسی میکند
تحرکات دیپلماتیک منطقه در حالی افزایش یافته که رسانههای آمریکایی از بررسی سناریوهای مختلف نظامی علیه ایران خبر دادهاند.
روزنامه والاستریت ژورنال و پایگاه آکسیوس به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش دادهاند که دولت دونالد ترامپ همچنان گزینههای نظامی را بررسی میکند، اما تاکنون تصمیم نهایی برای اجرای عملیات نظامی از سوی کاخ سفید یا وزارت دفاع آمریکا اعلام نشده است.
این وضعیت، همزمانی دو روند متضاد را نشان میدهد؛ از یک سو ادامه فشارهای سیاسی و نظامی واشنگتن و از سوی دیگر تلاش برای باز نگه داشتن مسیرهای دیپلماتیک.
تهران کانالهای منطقهای را فعال کرد
در ادامه رایزنیهای منطقهای، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در تماسهای جداگانه با هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه عربستان سعودی و عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، درباره آخرین تحولات منطقه گفتوگو کرد.
وزارت امور خارجه ایران اعلام کرد محور این گفتوگوها بررسی تحولات امنیتی منطقه و پیامدهای هرگونه تشدید تنش بوده است.
عراقچی در این تماسها با تأکید بر آمادگی ایران برای دفاع از حاکمیت و امنیت کشور، هشدار داد هرگونه اقدام نظامی علیه ایران از سوی آمریکا، رژیم صهیونیستی یا دیگر بازیگران منطقهای، پیامدهای گستردهای به همراه خواهد داشت.
نقش همسایگان در مدیریت بحران
الجزیره در تحلیل این تماسها نوشت که حضور بازیگرانی همچون ترکیه، عربستان و پاکستان در رایزنیهای اخیر، نشاندهنده تلاش تهران برای استفاده از ظرفیتهای مختلف سیاسی و امنیتی منطقه در مدیریت شرایط کنونی است.
این تحلیل میافزاید که کشورهای منطقه نیز با توجه به پیامدهای احتمالی یک درگیری گسترده، تلاش دارند از تبدیل تنشهای موجود به یک بحران فراگیر جلوگیری کنند.
ترکیه: به تلاشهای دیپلماتیک ادامه میدهیم
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، پس از گفتوگو با همتای ایرانی خود اعلام کرد که آنکارا تلاشهای خود برای پایان دادن به تنشها و درگیریهای منطقه را ادامه خواهد داد.
فیدان گفت گفتوگوی وی با عراقچی بر آخرین تحولات منطقه و روند مذاکرات متمرکز بوده است؛ موضعی که نشان میدهد ترکیه تلاش دارد نقش خود را بهعنوان یکی از کانالهای ارتباطی منطقهای حفظ کند.
منطقه در انتظار تصمیمهای بزرگ
تحولات اخیر نشان میدهد بحران ایران و آمریکا وارد مرحلهای شده که در آن، همزمان با افزایش تهدیدهای نظامی، تلاشهای دیپلماتیک نیز شدت گرفته است.
از یک سو واشنگتن با بررسی گزینههای مختلف فشار نظامی را حفظ کرده و از سوی دیگر تهران با فعال کردن ظرفیتهای دیپلماتیک منطقهای تلاش دارد مانع از شکلگیری یک رویارویی گسترده شود.
اکنون مهمترین پرسش این است که آیا رایزنیهای منطقهای خواهد توانست مسیر بحران را به سمت مذاکره و کاهش تنش هدایت کند یا فشارهای نظامی و سیاسی، منطقه را وارد مرحله تازهای از بیثباتی خواهد کرد.