سرپرست دانشگاه فرهنگیان با تأکید بر حساسیت فرایند ارزیابی شایستگی معلمی داوطلبان سال ۱۴۰۵ گفت: انتخاب و جذب نیروی انسانی شایسته، یکی از حساسترین مراحل نظام تعلیم و تربیت است و یک انتخاب نادرست میتواند آثار خود را برای ۳۰ تا ۳۵ سال بر آموزشوپرورش و نسلهای آینده بر جای بگذارد.
مهرزاد حمیدی، سرپرست دانشگاه فرهنگیان کشور و مدیر پروژه ارزیابی شایستگی معلمی در آزمون اختصاصی تربیت معلم سال ۱۴۰۵، در نشست ملی هماهنگی و تبیین فرایند ارزیابی شایستگی معلمی داوطلبان سال ۱۴۰۵ که روز یکشنبه ۲۲ شهریور در اردوگاه شهید باهنر برگزار شد، ارزیابی شایستگی معلمی را یکی از محورهای اساسی نظام تعلیم و تربیت کشور دانست.
وی با اشاره به تأکیدات رهبر انقلاب درباره جایگاه دانشگاه فرهنگیان و نقش آن در تربیت معلم اظهار کرد: دانشگاه فرهنگیان مرکز ثقل نظام تعلیم و تربیت کشور است و این نگاه، ریشه در اهمیت و نقش تعیینکننده نظام تعلیم و تربیت در آینده کشور دارد.
حمیدی افزود: معلم نقشی بنیادی در پیشرفت کشور و تمدنسازی دارد؛ بنابراین همانگونه که جایگاه معلم اهمیت دارد، نحوه جذب و سنجش شایستگی او نیز از اهمیت ویژهای برخوردار است.
سرپرست دانشگاه فرهنگیان با بیان اینکه ارزیابی شایستگی معلمی از نقاط محوری و اثرگذار نظام تعلیم و تربیت است، گفت: در چنین نقاطی، با صرف منابع و انرژی محدود میتوان آثار و نتایج بزرگی ایجاد کرد و نقش پیشران داشت.
وی با تأکید بر ضرورت دقت در انتخاب معلمان ادامه داد: اگر نتوانیم نیروی انسانی شایسته را بهدرستی شناسایی، انتخاب و جذب کنیم، نظام تعلیم و تربیت ممکن است برای ۳۰ تا ۳۵ سال از ورود نیروی انسانی نامناسب آسیب ببیند و نسل در حال رشد و تربیت نیز با پیامدهای این انتخاب نادرست مواجه شود.
حمیدی این موضوع را یک مسئله راهبردی برای کشور دانست و تصریح کرد: نظام تعلیم و تربیت و فرهنگ از مسائل راهبردی کشور هستند و سایر بخشها نیز باید با پیوست فرهنگی و تربیتی تعریف و دنبال شوند. بر همین اساس، افرادی که در فرایند ارزیابی شایستگی معلمی نقش دارند، مسئولیتی مهم و راهبردی بر عهده دارند.
نیروی انسانی شایسته، سرمایه اصلی یک سازمان
سرپرست دانشگاه فرهنگیان با اشاره به جایگاه نیروی انسانی در سازمانها گفت: این گزاره که «نیروی انسانی برترین سرمایه یک سیستم است» بهتنهایی کامل نیست؛ بلکه نیروی انسانی شایسته، برترین سرمایه یک سیستم است. ابتدا باید نیروی انسانی شایسته وجود داشته باشد و پس از آن میتوان از راهبرد و برنامه سخن گفت.
وی در ادامه به تشریح مفهوم شایستهسالاری پرداخت و اظهار کرد: شایستهسالاری مجموعهای از فرایندهای شایستهخواهی، شایستهیابی، شایستهپروری، شایستهگماری و شایستهداری است که در کنار یکدیگر به شکلگیری نظام شایستهسالاری منجر میشوند.
حمیدی با بیان اینکه معلم یکی از اثرگذارترین عوامل پیشرفت کشور است، خاطرنشان کرد: اهمیت این موضوع به دلیل جایگاه و اثرگذاری معلم در ساخت آینده کشور است. نمیتوان تربیت فرزندان نسل آینده و فرزندان مردم را به فردی سپرد که از شایستگی لازم برای انجام این مسئولیت خطیر برخوردار نیست.
آزمون علمی کافی نیست؛ شایستگی معلمی باید سنجیده شود
مدیر پروژه ارزیابی شایستگی معلمی در آزمون اختصاصی تربیت معلم سال ۱۴۰۵ با اشاره به تفاوت میان سنجش علمی و ارزیابی شایستگی گفت: افرادی که از طریق آزمون سراسری برای ورود به دانشگاه فرهنگیان معرفی میشوند، از نظر دانش و توان علمی مورد سنجش قرار گرفتهاند؛ اما ارزیابی شایستگی معلمی مأموریت متفاوتی دارد و باید ابعاد شخصیتی و حرفهای داوطلب را بررسی کند.
وی افزود: در این مرحله، مؤلفههایی همچون انسانیت، مسئولیتپذیری، انگیزه، خوداتکایی، جمعگرایی، نگاه تربیتی و توانایی ایفای نقش در تربیت انسان تمامساحتی باید مورد توجه قرار گیرد.
حمیدی تأکید کرد: مسئله فقط این نیست که چه کسی وارد دانشگاه فرهنگیان شود؛ بلکه باید مشخص شود چه کسی شایستگی قرار گرفتن در جایگاه معلمی و پذیرش مسئولیت تربیت نسل آینده را دارد.
ارزیابی شایستگی؛ فراتر از آنچه دیده میشود
سرپرست دانشگاه فرهنگیان در بخش دیگری از سخنان خود، فرایند ارزیابی شایستگی را به «کوه یخ» تشبیه کرد و گفت: همانگونه که بخش قابل مشاهده یک کوه یخ تنها قسمت کوچکی از آن است و بخش عمده آن در زیر آب قرار دارد، ویژگیهای آشکار یک فرد نیز تنها بخشی از شایستگیهای او را نشان میدهد.
وی افزود: بخش مهم و نامشهود شخصیت افراد شامل نگرشها، ارزشها، انگیزهها و ویژگیهای درونی آنهاست و ارزیابان شایستگی باید بتوانند علاوه بر ویژگیهای آشکار، ابعاد پنهان شخصیت داوطلبان را نیز بهدرستی شناسایی و ارزیابی کنند.
حمیدی خاطرنشان کرد: کیفیت انتخاب امروز، آینده نظام تعلیم و تربیت و کیفیت تربیت نسلهای آینده را تحت تأثیر قرار خواهد داد؛ بنابراین فرایند ارزیابی شایستگی معلمی باید با دقت، حساسیت و نگاه حرفهای دنبال شود.
وی در پایان تأکید کرد: ارزیابی شایستگی معلمی نقطهای حساس و تعیینکننده در مسیر ورود نیروی انسانی به نظام تعلیم و تربیت است و مسئولان و ارزیابان باید با نهایت دقت و مسئولیتپذیری این مأموریت را انجام دهند.