حجت‌الاسلام والمسلمین محسنی اژه‌ای در نشست شورای‌عالی قوه قضاییه با اشاره به روند توسعه خدمات الکترونیک و فناورانه در دستگاه قضا اظهار کرد که استفاده از فناوری در ارائه خدمات قضایی و حقوقی به مردم طی سال‌های اخیر توسعه یافته است.
وی با اشاره به ظرفیت‌های هوش مصنوعی در این حوزه افزود که قوه قضاییه در زمینه استفاده از این فناوری، با رعایت الزامات امنیتی و حفاظتی، اقداماتی را آغاز کرده است؛ با این حال، این روند نباید در همین سطح متوقف شود.
رئیس قوه قضاییه بر ضرورت حرکت جدی‌تر بخش‌های مختلف دستگاه قضا برای توسعه زیرساخت‌های فناورانه تأکید کرد و خواستار توجه بیشتر به آموزش نیروی انسانی، تأمین تجهیزات سخت‌افزاری و نرم‌افزاری و پیش‌بینی منابع مالی مورد نیاز شد.
هوش مصنوعی و نقش آن در پیشگیری از فساد
یکی از محورهای مورد تأکید در سخنان رئیس قوه قضاییه، استفاده از ظرفیت فناوری برای کاهش زمینه‌های بروز تخلف و فساد بود.
به گفته اژه‌ای، هر اندازه فرآیندهای اداری و قضایی هوشمندتر، شفاف‌تر و قابل رصدتر شوند، امکان کاهش خطاها و محدود کردن برخی گلوگاه‌های فساد نیز افزایش پیدا می‌کند.
رئیس عدلیه پیش‌تر نیز بر ضرورت هوشمندسازی فرآیندهای قضایی تأکید کرده و استفاده از فناوری‌های نوین را یکی از الزامات تسهیل و تسریع خدمت‌رسانی به مردم دانسته بود.
مردم باید از ظرفیت هوش مصنوعی بهره‌مند شوند
در این رویکرد، استفاده از هوش مصنوعی صرفاً به داخل دستگاه‌های دولتی و قضایی محدود نمی‌شود و تسهیل دسترسی مردم به ابزارهای جدید نیز اهمیت دارد.
گسترش استفاده عمومی از فناوری‌های هوشمند می‌تواند به شهروندان کمک کند تا در زمینه‌های مختلف، اطلاعات دقیق‌تری به دست آورند، مسیر دریافت خدمات را سریع‌تر طی کنند و با آگاهی بیشتری مسائل و مشکلات خود را پیگیری کنند.
از سوی دیگر، استفاده صحیح و قانونمند از این فناوری‌ها می‌تواند به شفاف‌تر شدن فرآیندها و کاهش برخی زمینه‌های شکل‌گیری فساد کمک کند.
تأکید بر تقویت زیرساخت‌های هوشمندسازی
اژه‌ای همچنین بر ضرورت فعال‌تر شدن بخش‌های مختلف قوه قضاییه در حوزه فناوری تأکید کرد و خواستار توجه جدی‌تر به زیرساخت‌های مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی شد.
بر این اساس، توسعه این فناوری نیازمند مجموعه‌ای از اقدامات همزمان از جمله آموزش نیروی انسانی، تأمین زیرساخت‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری، اختصاص بودجه و ایجاد سازوکارهای مناسب برای استفاده ایمن از داده‌هاست.
رئیس قوه قضاییه تأکید کرده است که اقدامات انجام‌شده در این زمینه باید با سرعت بیشتری دنبال شود تا ظرفیت‌های فناوری و هوش مصنوعی در خدمت تسهیل امور مردم و ارتقای کیفیت خدمات قضایی قرار گیرد.
هوشمندسازی؛ مسیری برای افزایش شفافیت
استفاده از فناوری‌های نوین در دستگاه‌های حاکمیتی در سال‌های اخیر به یکی از محورهای مهم اصلاح فرآیندها تبدیل شده است. در دستگاه قضایی نیز توسعه سامانه‌های الکترونیکی و هوشمندسازی با هدف کاهش مراجعات حضوری، تسریع امور و افزایش دقت در ارائه خدمات دنبال شده است.
اکنون تأکید بر توسعه هوش مصنوعی می‌تواند مرحله جدیدی از این روند باشد؛ مرحله‌ای که در صورت فراهم شدن زیرساخت‌های لازم و رعایت الزامات امنیتی، ظرفیت بیشتری برای پیشگیری از تخلف، افزایش شفافیت و تسهیل دسترسی مردم به خدمات ایجاد خواهد کرد.
