محمد فرهادی امروز پنج‌شنبه هفتم آبان در حاشیه رزمایش تخصصی مقابله با تهدیدات نوین شیمیایی با محوریت سناریوی نشت گاز آمونیاک که با حضور مسئولان کشوری، استانی، شهری، نظامی و امدادی در یادمان شهید سردار سپهبد محمد پاکپور شیراز برگزار شد، اظهار کرد: حوادث و بحران‌ها، به‌ویژه در شرایطی که با مخاطرات تخصصی همراه هستند، به همکاری نزدیک و هماهنگی عملیاتی میان مجموعه‌های مختلف نیاز دارند.
جانشین فرماندهی ارشد ارتش جمهوری اسلامی ایران در فارس و کهگیلویه و بویراحمد افزود: برگزاری رزمایش‌های مشترک این امکان را فراهم می‌کند تا نیروهای حاضر با ظرفیت‌ها، وظایف و شیوه همکاری یکدیگر آشنایی بیشتری پیدا کنند.
فرهادی ادامه داد: تقویت تعامل میان ارتش، شهرداری، سازمان آتش‌نشانی و سایر دستگاه‌های امدادی می‌تواند به افزایش آمادگی نیروها، تسریع در انجام مأموریت‌ها و بهبود روند امدادرسانی در حوادث احتمالی کمک کند. تمرین مشترک سناریوهای عملیاتی نیز فرصتی برای بررسی فرایندهای اجرایی و ارتقای هماهنگی در صحنه حادثه است.
آموزش و تمرین برای مقابله با تهدیدات نوین
معاون سازمان پدافند غیرعامل کشور نیز با تأکید بر اهمیت آموزش و تمرین‌های تخصصی در مدیریت بحران اظهار کرد: برگزاری رزمایش‌های میدانی و تمرین‌های دورمیزی، زمینه شناسایی نقاط قابل بهبود و افزایش آمادگی دستگاه‌ها برای مواجهه با حوادث و تهدیدات احتمالی را فراهم می‌کند.
احمد بیگدلی افزود: در مدیریت حوادث، به‌ویژه مخاطرات شیمیایی، هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول و تصمیم‌گیری صحیح در لحظات اولیه اهمیت فراوانی دارد؛ چراکه هرگونه اقدام نادرست یا ناهماهنگ می‌تواند ابعاد حادثه را گسترش دهد و روند امدادرسانی را با دشواری مواجه کند.
وی با اشاره به ضرورت ارتقای آمادگی عملیاتی نیروها، مدیریت جهادی، آموزش مستمر و هماهنگی بین‌بخشی را از الزامات مقابله مؤثر با تهدیدات دانست و بر اهمیت تمرین سناریوهای مختلف برای کاهش خطا و افزایش سرعت واکنش دستگاه‌ها تأکید کرد.
بیگدلی همچنین با اشاره به شعار هفته نکوداشت پدافند غیرعامل سال ۱۴۰۵، «پدافند مردم‌محور؛ ایران پایدار»، بر ضرورت تقویت آمادگی و مشارکت مجموعه‌های مسئول برای حفاظت از مردم و زیرساخت‌ها تأکید کرد و آغاز رزمایش را اعلام کرد.
مشارکت بیش از ۴۵۰۰ نیروی عملیاتی در مانور صلابت زاگرس
مدیرکل مدیریت بحران استانداری فارس هم با تأکید بر ضرورت هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی، امدادی، خدماتی و نظامی اظهار کرد: مدیریت مؤثر بحران، حاصل برنامه‌ریزی پیش از حادثه، شناخت ظرفیت‌های دستگاه‌ها، تقسیم دقیق مسئولیت‌ها و آمادگی برای اجرای هماهنگ مأموریت‌ها در شرایط اضطراری است.
غلامرضا غلامی با اشاره به برگزاری مانور «صلابت زاگرس» گفت: در این مانور، بیش از ۴۵۰۰ نیروی عملیاتی و ۲۳۰۰ دستگاه ماشین‌آلات خدماتی و امدادی در چارچوب برنامه‌های پیش‌بینی‌شده مشارکت داشتند و ظرفیت دستگاه‌های مختلف برای پشتیبانی و ارائه خدمات در شرایط ویژه مورد توجه قرار گرفت.
غلامی افزود: استفاده از ظرفیت‌های موجود در دستگاه‌های اجرایی و امدادی زمانی اثربخش خواهد بود که سازوکار همکاری میان آن‌ها از پیش مشخص شده باشد و هر مجموعه با وظایف خود در مراحل مختلف مدیریت حادثه آشنایی داشته باشد.
وی با اشاره به اهمیت رزمایش تخصصی مقابله با تهدیدات نوین شیمیایی خاطرنشان کرد: حوادث مرتبط با مواد خطرناک به دلیل ویژگی‌های خاص خود، به واکنش سریع، اقدامات تخصصی و هماهنگی دقیق میان تیم‌های عملیاتی نیاز دارند. اجرای چنین رزمایش‌هایی زمینه بررسی آمادگی دستگاه‌ها، ارزیابی فرایندهای امدادرسانی و تقویت تاب‌آوری در برابر تهدیدات را فراهم می‌کند.
تجربه بحران‌های گذشته و ضرورت استمرار آمادگی
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری فارس، نیز با اشاره به نقش هماهنگی میان دستگاه‌ها در ارتقای آمادگی استان اظهار کرد: پدافند غیرعامل و آمادگی در برابر تهدیدات، به برنامه‌ریزی مستمر، اجرای دستورالعمل‌های مرتبط و همکاری مؤثر دستگاه‌های مسئول نیاز دارد.
عبدالله حقیقی افزود: هماهنگی‌های انجام‌شده در شورای پدافند غیرعامل استان به ریاست استاندار فارس، زمینه پیگیری برنامه‌ها و تقویت آمادگی دستگاه‌های اجرایی را فراهم کرده است. هدف از این اقدامات، کاهش آسیب‌پذیری، حفاظت از زیرساخت‌ها و فراهم کردن شرایط لازم برای تداوم خدمات ضروری در وضعیت‌های اضطراری است.
حقیقی با اشاره به تجربه عملکرد دستگاه‌ها در شرایط دشوار، از جمله جنگ دوازده‌روزه و جنگ رمضان، بر اهمیت حفظ آمادگی و استمرار خدمت‌رسانی تأکید کرد و گفت: تجربه شرایط بحرانی نشان می‌دهد که برنامه‌ریزی قبلی، هماهنگی میان مجموعه‌ها و آمادگی نیروهای عملیاتی در کاهش اختلالات و استمرار ارائه خدمات به مردم نقش مهمی دارد.
وی برگزاری رزمایش‌های تخصصی را یکی از ابزارهای مؤثر برای ارزیابی آمادگی دستگاه‌ها دانست و تصریح کرد: تمرین سناریوهای مختلف، شناسایی نیازهای عملیاتی و بررسی شیوه همکاری دستگاه‌ها می‌تواند به تقویت تاب‌آوری و افزایش توان مدیریت حوادث در سطح استان کمک کند.
طرح جامع پدافند غیرعامل برای افزایش تاب‌آوری شیراز
رئیس کمیسیون سلامت، محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر شیراز نیز در این مراسم با تأکید بر ضرورت اجرای برنامه‌های عملیاتی در کنار مطالعات راهبردی پدافند غیرعامل اظهار کرد: طرح جامع پدافند غیرعامل شهر شیراز می‌تواند زمینه شناسایی نقاط آسیب‌پذیر، تعیین اولویت‌های اجرایی و افزایش هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول برای مقابله با شرایط اضطراری را فراهم کند.
مسعود زارعی با اشاره به اهمیت ارتقای تاب‌آوری شهری در برابر مخاطرات افزود: شناسایی تهدیدات، بررسی آسیب‌پذیری‌ها و تدوین برنامه‌هایی که ظرفیت شهر را برای مواجهه با شرایط اضطراری تقویت کند، از الزامات این حوزه است.
وی ادامه داد: در کنار مطالعات و برنامه‌ریزی‌های راهبردی، اجرای رزمایش‌های میدانی نیز ضرورت دارد تا میزان آمادگی مجموعه‌های مسئول در عمل مورد بررسی قرار گیرد.
رئیس کمیسیون سلامت، محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر شیراز با بیان اینکه افزایش تاب‌آوری شهری تنها به اقدامات فنی و تجهیزاتی محدود نمی‌شود، گفت: هماهنگی سازمانی، آموزش نیروهای مسئول، ارتقای آگاهی عمومی و آمادگی برای مواجهه با شرایط غیرمنتظره نیز در تحقق این هدف نقش دارند.
وی با تأکید بر ضرورت استمرار برنامه‌های حوزه پدافند غیرعامل تصریح کرد: بهره‌گیری از نتایج رزمایش‌ها و تجربه‌های عملیاتی می‌تواند به بهبود برنامه‌ریزی‌ها و افزایش هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی و امدادی کمک کند و زمینه حفاظت بهتر از شهروندان و زیرساخت‌های شهری را فراهم سازد.
آموزش تخصصی برای مقابله با حوادث شیمیایی
در ادامه رئیس سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شیراز، با اشاره به اهمیت توسعه توان تخصصی نیروهای عملیاتی اظهار کرد: مقابله با حوادث شیمیایی و سایر مخاطرات پیچیده، به آموزش‌های ویژه، تجهیزات متناسب و تمرین مستمر در شرایط شبیه‌سازی‌شده نیاز دارد.
هادی عیدی‌پور با اشاره به ظرفیت مرکز آموزش آتش‌نشانی شیراز گفت: این مرکز با وسعتی حدود دو هکتار، امکان آموزش و شبیه‌سازی موقعیت‌های مختلف حادثه را فراهم کرده است و می‌تواند در ارتقای مهارت نیروها، تمرین عملیات تخصصی و افزایش آمادگی برای مواجهه با شرایط اضطراری نقش مؤثری داشته باشد.
عیدی‌پور افزود: نیروهای آتش‌نشانی در حوزه‌های مختلف عملیاتی، از جمله مواجهه با حوادث شیمیایی، زیستی، پرتوی و هسته‌ای، به آموزش‌های متناسب با نوع مخاطره نیاز دارند. در چنین حوادثی، شناخت ماهیت تهدید، رعایت الزامات ایمنی و اجرای صحیح دستورالعمل‌ها برای حفاظت از نیروهای عملیاتی و شهروندان اهمیت ویژه‌ای دارد.
وی با اشاره به تجربه حضور تیم تخصصی آتش‌نشانی شیراز در حادثه سردخانه یزد در سال ۱۴۰۲، این تجربه را در افزایش آمادگی نیروها مؤثر دانست و بر ضرورت تداوم آموزش‌های تخصصی تأکید کرد.
عیدی‌پور همچنین با اشاره به آموزش تعدادی از آتش‌نشانان شیراز در بلاروس گفت: توسعه دانش تخصصی، استفاده از تجربه‌های آموزشی و تقویت امکانات مورد نیاز می‌تواند ظرفیت سازمان را برای مواجهه با حوادث پیچیده افزایش دهد. برگزاری رزمایش‌های مشترک نیز فرصتی برای ارزیابی توان نیروها و هماهنگی با سایر دستگاه‌های امدادی فراهم می‌کند.
شبیه‌سازی نشت آمونیاک و تقسیم وظایف دستگاه‌ها
رئیس اداره مطالعات بحران و پدافند غیرعامل شهرداری شیراز نیز با تشریح روند اجرای رزمایش گفت: این تمرین با طراحی سناریوی آسیب‌دیدگی مخزن آمونیاک در یک واحد صنعتی در پی وقوع انفجار فرضی اجرا شد و مراحل مختلف مدیریت حادثه، امدادرسانی به مصدومان و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول را در بر گرفت.
امید جابری افزود: در این سناریو، پس از وقوع حادثه فرضی و اعلام شرایط اضطراری، تیم‌های عملیاتی برای مدیریت صحنه وارد عمل شدند و فرایند شناسایی و انتقال مصدومان، انجام اقدامات تخصصی و انتقال افراد به محدوده‌های امن بر اساس وظایف دستگاه‌های مشارکت‌کننده مورد تمرین قرار گرفت.
جابری ادامه داد: در چارچوب سناریوی طراحی‌شده، سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شیراز مسئولیت اقدامات تخصصی مرتبط با مدیریت حادثه را بر عهده داشت؛ نیروهای ارتش در بخش آلودگی‌زدایی مشارکت کردند؛ جمعیت هلال‌احمر در انتقال افراد به محدوده امن نقش داشت و اورژانس نیز اقدامات درمانی و انتقال مصدومان را دنبال کرد. سازمان مدیریت آرامستان‌های شهرداری شیراز نیز در بخش مربوط به فوتی‌های احتمالی در سناریو مشارکت داشت.
وی با تأکید بر اهمیت هماهنگی میان دستگاه‌ها تصریح کرد: در حوادث شیمیایی، سرعت عمل به‌تنهایی کافی نیست و اقدامات باید بر اساس ماهیت حادثه، الزامات ایمنی و دستورالعمل‌های تخصصی انجام شود. هماهنگی در انتقال اطلاعات، تعیین محدوده‌های عملیاتی، تفکیک وظایف و اجرای صحیح مراحل امدادرسانی می‌تواند از گسترش پیامدهای حادثه جلوگیری کند.
جابری تصریح کرد: برگزاری این رزمایش فرصتی برای بررسی زنجیره فرماندهی، ارزیابی نحوه تعامل دستگاه‌های مشارکت‌کننده و شناسایی زمینه‌های قابل بهبود در فرایند پاسخ‌گویی فراهم کرد. استمرار چنین تمرین‌هایی می‌تواند به ارتقای آمادگی نیروها، بهبود برنامه‌های عملیاتی و تقویت توان مدیریت حوادث در سطح شهر کمک کند.
به گزارش ایسنا، رزمایش تخصصی مقابله با تهدیدات نوین شیمیایی با محوریت نشت گاز آمونیاک، در چارچوب برنامه‌های هفته نکوداشت پدافند غیرعامل سال ۱۴۰۵ و با هدف ارزیابی آمادگی عملیاتی و سنجش هماهنگی دستگاه‌های مسئول در یادمان شهید سردار سپهبد محمد پاکپور برگزار شد.
در این رزمایش، سناریوی آسیب‌دیدگی مخزن آمونیاک در یک واحد صنعتی بر اثر انفجار فرضی اجرا شد و مراحل مدیریت حادثه، شناسایی و انتقال مصدومان، آلودگی‌زدایی، انتقال افراد به محدوده‌های امن و اقدامات درمانی مورد تمرین قرار گرفت. دستگاه‌های اجرایی، امدادی، خدماتی و نظامی از جمله سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری شیراز، ارتش، جمعیت هلال‌احمر، اورژانس و سازمان مدیریت آرامستان‌های شهرداری شیراز در بخش‌های مختلف این سناریو مشارکت داشتند.
اجرای این رزمایش با تأکید بر ضرورت آموزش مستمر، تمرین سناریوهای محتمل، شناسایی نقاط قابل بهبود و تقویت هماهنگی میان دستگاه‌ها دنبال شد تا آمادگی نیروهای عملیاتی برای مواجهه با حوادث احتمالی و حفاظت از شهروندان و زیرساخت‌های شهری افزایش یابد.
