نتانیاهو که در برابر مؤلفههای بازدارندگی جبهه مقاومت و نفوذ راهبردی ایران، دستِ برتر خود را از دست داده، شدیداً نیازمند یک نمایش دیپلماتیک است. سناریوی تلآویو واضح است: بزرگنمایی تهدیدات منطقهای و گره زدن امنیت کشورهای عربی به پرونده «عادیسازی»، تا از این طریق هزینههای سنگین امنیتی و ادراک شکست خود را میان بازیگران منطقهای تقسیم کند.
اما این رویای هژمونیک با واقعیتهای میدان ناهمخوان است؛ تلآویو قصد دارد بدون اعطای هیچ امتیازی، از نفوذ و اعتبار عربستان به عنوان سپر دفاعی خود در برابر قدرتمندتر شدن محور مقاومت استفاده کند.
ابوظبی و رویای میانجیگری در منطقهای که معادلاتش تغییر کرده
در این میان، امارات با پیشگامی در پروژههای امنیتی، سعی دارد نقش «واسطه کلیدی» را میان اسرائیل و کشورهای بزرگتر منطقه ایفا کند تا وزن سیاسی خود را ارتقا دهد. اما تحولات سالهای اخیر به بازیگران منطقهای ثابت کرده که امنیتِ وارداتی و گره زدن سرنوشت خود به رژیمی که حتی در حفظ امنیت داخلی و مرزهای خود ناتوان است، محاسباتی کاملاً اشتباه است.
چرا بنسلمان از بازی در زمین نتانیاهو عقب کشید؟
تکذیب سریع حضور نمایندگان ریاض در نشستهای مرتبط و ممانعت از پرواز هواپیمای نظامی اسرائیل، نشاندهنده محاسبات جدید در پایتخت عربستان است. ریاض بهخوبی درک کرده که نفوذ، اقتدار و تثبیت قدرت جمهوری اسلامی ایران در معادلات خاورمیانه، حسابی نیست که بتوان آن را با مانورهای شتابزدهی انتخابی نتانیاهو یا طراحهای امارات دور زد.
بنسلمان میداند که تبدیل شدن به سوختِ موتور تبلیغاتی تلآویو نه تنها هیچ واقعیتی را در توازن قدرت منطقه تغییر نمیدهد، بلکه هزینههای سنگین سیاسی و اجتماعی در افکار عمومی جهان اسلام به همراه خواهد داشت. عقلانیت محاسبهگرانه ریاض حاصل درک این حقیقت است که «نظم جدید منطقه» دیگر در واشنگتن یا تلآویو نوشته نمیشود، بلکه بر پایه اقتدار بازیگران بومی و قدرتمندی چون ایران شکل گرفته است.
اقتدار ایران و شکست پروژههای شتابزده
رویدادهای اخیر بار دیگر ثابت کرد که هرگونه طرح امنیتی منهای وزن و نقشآفرینی اصلی جمهوری اسلامی ایران، عقیم و متزلزل است. تلاشهای دستپاچهفرمان تلآویو و ابوظبی برای تسریع روند عادیسازی، بیش از آنکه نشاندهنده قدرت باشد، ناشی از هراس از موازنه جدیدی است که محور مقاومت به منطقه تحمیل کرده است؛ موازنهای که حتی متحدان سنتی غرب را هم به صرافت احتیاط و عقبنشینی انداخته است.