شاخص کل بورس تهران در معاملات روز شنبه با کاهش ۱۰۳ هزار و ۹۵۷ واحدی به محدوده ۷ میلیون و ۱۵۳ هزار واحد رسید. شاخص کل هموزن نیز ۹ هزار و ۱۹۶ واحد افت کرد و در سطح یک میلیون و ۹۲۹ هزار واحد ایستاد.
در چنین شرایطی، هابیل خاوری، کارشناس بازار سرمایه، معتقد است نمیتوان با نگاه کاملاً خوشبینانه یا بدبینانه درباره مسیر بورس قضاوت کرد. به گفته او، تحولات روزهای اخیر حاصل ترکیبی از عوامل مختلف بوده است؛ از یک سو امیدواریهایی نسبت به ازسرگیری مذاکرات مستقیم ایران و آمریکا وجود داشته و از سوی دیگر، اصلاح اخیر باعث شده برخی قیمتها از نگاه معاملهگران به سطوح منطقیتر و جذابتری برسند.
آرامش سیاسی؛ شرط مهم برای بازار
خاوری میگوید در صورتی که تنشهای سیاسی افزایش پیدا نکند، سهام شرکتهایی که گزارشهای مطلوبی داشتهاند میتوانند مورد توجه خریداران قرار بگیرند. در مقابل، خرید در محدوده منفی و بهخصوص ورود به صف فروش شرکتهایی که گزارشهای ضعیفتری منتشر کردهاند، همچنان ریسک بیشتری دارد.
این کارشناس بازار سرمایه اصلاح اخیر را برای بازار مفید میداند و معتقد است در صورت ایجاد آرامش نسبی در فضای سیاسی، این اصلاح میتواند زمینه اتفاقات بهتر در ادامه مسیر را فراهم کند.
به گفته او، بازدهی بالای بازار در مقطع قبل و افزایش عرضه از سوی حقوقیها، چه به شکل دستوری و چه اختیاری، در کنار عوامل دیگر فشار فروش ایجاد کرد. اکنون کیفیت گزارشهای پیشرو، نرخ ارز و بهویژه نرخ نیما میتواند در تعیین مسیر بعدی بازار نقش داشته باشد.
۴۰ روز پرخبر برای بورس
خاوری دوره پیشرو را یک بازه حدوداً ۴۰ روزه حساس میداند که در آن عوامل سیاسی و بنیادی به صورت همزمان بازار را تحت تأثیر قرار خواهند داد.
در ۱۰ روز نخست مهرماه، تحولات مربوط به نشست سازمان ملل و مذاکرات در کنار انتشار گزارشهای ماهانه شهریور شرکتها اهمیت ویژهای دارند. در ۱۰ روز دوم مهرماه رویدادهای کدالی و اقتصادی کمتری مطرح است، اما در ۱۰ روز پایانی ماه بار دیگر موجی از رویدادهای اقتصادی و سیاسی شکل خواهد گرفت.
انتشار گزارشهای میاندورهای شرکتها و تحولات مربوط به مذاکرات احتمالی نیز از دیگر موضوعاتی است که میتواند در این بازه مورد توجه بازار قرار گیرد. در ۱۰ روز ابتدایی آبان نیز آثار گزارشهای میاندورهای بیشتر مشخص میشود و گزارشهای ماهانه مهرماه شرکتها منتشر خواهد شد.
سیاست مهم است، اما همهچیز نیست
این کارشناس بازار سرمایه معتقد است وزن تحولات بنیادی و جریان نقدینگی در تعیین مسیر بازار بیشتر از نوسانات کوتاهمدت سیاسی است و سرمایهگذاران باید در کنار اخبار سیاسی، وضعیت شرکتها و ارزشگذاری آنها را نیز مورد توجه قرار دهند.
او در این زمینه به صنعت دارو اشاره کرده و گفته است این صنعت اصلاح خود را پشت سر گذاشته و اخبار جدید میتواند دوباره توجه بازار را به آن جلب کند. به اعتقاد او، در سایر صنایع نیز انتشار گزارشهای شرکتها میتواند تفاوت میان نمادها را بیشتر نمایان کند.
سه سناریو برای روزهای آینده
خاوری همچنان سه سناریوی اصلی را برای بازار مطرح میکند: رسیدن به یک توافق، حتی توافقی اولیه؛ ادامه شرایط فعلی همراه با فشارهای اقتصادی بیشتر و درگیری محدود؛ و در نهایت تقابل گسترده و جنگ.
به گفته او، اگرچه برخی اخبار منفی در روزهای اخیر سناریوی سوم را پررنگتر کردهاند، اما تحولات فعلی الزاماً به معنای تغییر قطعی مسیر نیست و با نزدیک شدن به آبانماه، تصویر روشنتری از شرایط شکل خواهد گرفت.
در کوتاهمدت، سه متغیر آرامش یا تشدید تنشهای سیاسی، کیفیت گزارشهای شرکتها و روند نرخ ارز بهخصوص نرخ نیما، از مهمترین عوامل اثرگذار بر بورس خواهند بود. بنابراین نمیتوان انتظار داشت بازار در روزهای آینده بدون نوسان در یک مسیر ثابت حرکت کند و احتمال نوسانات قابل توجه همچنان وجود دارد.
