در نیمه نخست مردادماه ۱۴۰۵، بازار جهانی فلزات شاهد تحرکات قیمتی گستردهای بود. در این بازه زمانی، مس بار دیگر از مرز ۱۴ هزار دلار در هر تن عبور کرد، آلومینیوم به محدوده ۳۳۰۰ دلار رسید، روی در حوالی ۳۷۰۰ دلار معامله شد و بهای طلا نیز رکورد بیش از ۴۴۳۴ دلار در هر اونس را ثبت کرد. نقره و پلاتین نیز در سطوح بالایی قرار گرفتند.
علیرضا بهبهانی، کارشناس بازار فلزات، در تحلیلی از وضعیت کنونی معتقد است که رخداد اصلی مردادماه تنها رشد قیمتها نیست، بلکه تغییر ماهیت بنیادین بازار است. به گفته او، فلزاتی مانند مس و آلومینیوم دیگر صرفاً مواد اولیه صنایع محسوب نمیشوند، بلکه به بخش مهمی از رقابتهای اقتصادی و مؤلفههای امنیت صنعتی کشورها تبدیل شدهاند.
این تغییر ساختاری را میتوان در رفتار مس بهخوبی مشاهده کرد. قیمت مس در ۱۱ اوت به حدود ۶.۶۲ دلار به ازای هر پوند (حدود ۱۴ هزار و ۵۹۰ دلار در هر تن) رسید که بیانگر رشدی ۶.۱۷ درصدی در یک ماه و افزایشی بیش از ۴۷ درصدی نسبت به سال گذشته است. بهبهانی تأکید میکند که رشد قیمت مس دیگر تنها حاصل معاملات سفتهبازانه نیست، بلکه ناشی از تغییر ساختار تقاضا برای توسعه شبکههای برق، مراکز داده، هوش مصنوعی، خودروهای برقی و پروژههای انرژی است.
مس؛ فلزی که با بحران عرضه روبهروست
در حالی که مس در نیمه نخست مرداد از مرز ۱۴ هزار دلار عبور کرد و در ۱۰ اوت قیمت رسمی نقدی آن در بورس فلزات لندن (LME) به ۱۴۲۹۰ دلار رسید، بازار همچنان با نگرانیهای جدی درباره عرضه دستبهگریبان است. اختلال در تولید معدن «گراسبرگ» اندونزی و ممنوعیت صادرات کنسانتره مس و کبالت در جمهوری دموکراتیک کنگو، ریسک زنجیره تأمین جهانی را بهشدت افزایش داده است. به گفته بهبهانی، اگر اختلال در عرضه معادن بزرگ ادامه یابد و همزمان تقاضا برای زیرساختهای انرژی افزایش یابد، قیمت مس در نیمه دوم مرداد در محدوده بالای ۱۴ هزار دلار باقی خواهد ماند.
آلومینیوم؛ اهرم امنیت زنجیره تأمین
وضعیت آلومینیوم نیز به دلیل کاهش موجودی انبارها، بسیار حساس ارزیابی میشود. قیمت این فلز در ۱۰ اوت به ۳۳۲۷.۵ دلار در هر تن رسید، در حالی که موجودی انبارهای LME با کاهش قابلتوجه به حدود ۲۵۴ هزار و ۹۰۰ تن تقلیل یافته بود. بهبهانی معتقد است آلومینیوم به دلیل کاربرد در صنایع هوافضا، تجهیزات دفاعی و حملونقل پیشرفته، به بخشی از معادله امنیت زنجیره تأمین تبدیل شده و قیمت آن بهشدت به تحولات سیاسی و مسیرهای حملونقل واکنش نشان میدهد.
سرب و روی؛ روندهای متفاوت
بازار سرب در نیمه نخست مرداد رفتار آرامتری داشت و قیمت نقدی آن در ۱۰ اوت حدود ۱۸۵۸ دلار ثبت شد. با وجود پیشبینی مازاد عرضه ۱۰۹ هزار تنی توسط مؤسسه بینالمللی مطالعات سرب و روی (ILZSG) برای سال ۲۰۲۶، قیمت سرب همچنان متأثر از تقاضای صنعت باتری و خودرو است.
در مقابل، «روی» عملکرد متفاوتی داشت. قیمت سهماهه روی در ۱۰ اوت به ۳۷۲۱ دلار رسید. برخلاف پیشبینیهای اولیه مبنی بر مازاد عرضه، ارزیابیهای جدید حاکی از مواجهه بازار جهانی روی با کسری است. به گفته این کارشناس، در نیمه دوم مرداد، وضعیت فعالیتهای صنعتی و ساختوساز در چین، عامل تعیینکنندهای برای قیمت روی خواهد بود.
نقره و پلاتین؛ تقاطع صنعت و سرمایهگذاری
نقره به دلیل ماهیت دوگانه خود (فلز گرانبها و فلز صنعتی)، در نیمه نخست مرداد نوسانات شدیدی داشت و قیمت اسپات آن در محدوده بالای ۶۰ دلار باقی ماند. کاهش نرخ بهره آمریکا و مصرف صنعتی نقره در حوزههای انرژی خورشیدی و الکترونیک، از عوامل اصلی جذابیت این فلز است، اگرچه نوسانات آن بسیار شدیدتر از طلاست. پلاتین نیز به دلیل محدودیتهای عرضه معدنی و تقاضای صنعتی، شرایط بنیادی متمایزی از طلا دارد.
چشمانداز نیمه دوم مرداد
دادههای بازار نشان میدهد که نیمه دوم مرداد نیز دورهای پرنوسان خواهد بود. از دیدگاه بهبهانی، دو سناریو پیش روی بازار قرار دارد:
در سناریوی صعودی، کاهش نرخ بهره آمریکا میتواند طلا و نقره را تقویت کند و تداوم اختلال در عرضه معادن مس و آلومینیوم، قیمت فلزات صنعتی را در سطوح بالا نگه دارد.
در سناریوی اصلاحی، تقویت دلار، افزایش نرخ بهره یا افت فعالیتهای صنعتی چین میتواند منجر به کاهش قیمتها شود.
وی تأکید دارد که با افزایش قیمتها، احتمال شناسایی سود و نوسان بیشتر میشود. در نهایت، بازار فلزات در مردادماه ۱۴۰۵ دیگر صرفاً بازاری برای دادوستد مواد اولیه نیست؛ بلکه به میدان اصلی رقابت بر سر انرژی، فناوری و امنیت زنجیره تأمین جهانی بدل شده و به کوچکترین اخبار سیاسی و اقتصادی واکنش نشان میدهد.