مصطفی پوردهقان، نماینده مردم اردکان در مجلس شورای اسلامی، با انتقاد از نحوه واگذاری سهام سپهر کیش ایرانیان به بهمن موتور و تغییر موازنه قدرت در ایرانخودرو به نفع شرکت کروز، اظهار کرد: سهام ایرانخودرو متعلق به مردم است و سالها از این مجموعه حمایت شده تا صنعت خودروسازی کشور توسعه پیدا کند؛ اما بهتدریج سهام این شرکت واگذار شد و شکلگیری سهامهای تودلی زمینهای فراهم کرد تا شرکت کروز برای خرید این سهام و افزایش نفوذ خود در ایرانخودرو اقدام کند.
وی افزود: این روند میتواند به شکلگیری انحصار در انحصار و در نهایت تسلط کامل بر ایرانخودرو منجر شود؛ در حالی که امتیازاتی که مردم برای تولید خودروی داخلی در نظر گرفتهاند، نباید در راستای منافع انحصاری یک مجموعه به کار گرفته شود.
ابهام در خرید سهام بدون حق رأی سپهر کیش ایرانیان
پوردهقان با اشاره به واگذاری سهام سپهر کیش ایرانیان که بخشی از آن متعلق به کارکنان ایرانخودرو است، گفت: خرید این سهام از سوی بهمن موتور، مجموعهای که به شرکت کروز تعلق دارد، این شائبه را ایجاد میکند که کروز به دنبال تبدیل شدن به سهامدار اصلی ایرانخودرو است.
وی تصریح کرد: بر اساس گزارشی که به مجلس ارائه شده، سپهر کیش ایرانیان به دلیل خزانه بودن سهام، حق رأی ندارد. بنابراین اصرار کروز بر خرید سهمی که فاقد حق رأی است و هدف از در اختیار گرفتن بخش عمدهای از چنین سهامی، ابهامبرانگیز است.
این نماینده مجلس ادامه داد: با توجه به رأی دادگاه درباره خزانه بودن این سهام و نداشتن حق رأی آن در سبد ایرانخودرو، اگر پس از خرید، لابیهایی برای ایجاد حق رأی برای این سهام شکل بگیرد، لازم است دستگاههای نظارتی، بهویژه دستگاه قضایی، برای بررسی دقیق موضوع وارد عمل شوند.
تدوین طرح تحقیق و تفحص از عملکرد ایرانخودرو
عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس از تدوین طرح تحقیق و تفحص ویژه درباره عملکرد ایرانخودرو خبر داد و گفت: در حال بررسی ابعاد این طرح هستیم تا مشخص شود سهامهای تودلی با چه سازوکار و اهدافی مدیریت میشوند و قیمتگذاری سهام سپهر کیش ایرانیان در چه زمانی انجام شده و قرار است اکنون با چه قیمتی به فروش برسد.
پوردهقان با اشاره به تکالیف تعیینشده در قانون برنامه هفتم توسعه اظهار کرد: دولت موظف شده است از تصدیگری فاصله بگیرد و سهام خود را به بخش خصوصی واگذار کند تا کارایی صنعت خودروسازی افزایش یابد و میزان تولید رشد کند. از سوی دیگر، بر آزادسازی واردات خودرو نیز تأکید شده بود تا هم خصوصیسازی و هم رقابت در بازار تقویت شود.
وی افزود: با وجود واگذاری سهام، دولت مانع واردات خودروهای اقتصادی شد و در نتیجه، انحصار بازار در اختیار شرکتی قرار گرفت که سهام ایرانخودرو را خریداری کرده است؛ بهگونهای که نقش دولت در این حوزه نیز کمرنگ شده است.
این نماینده مجلس دوازدهم با انتقاد از عملکرد ایرانخودرو گفت: این شرکت اکنون خود را محق میداند که حتی از شورای رقابت و نمایندگان مجلس که از عملکرد آن انتقاد کردهاند شکایت کند و اجازه ندهد دیگران در حوزه خودرو مداخله کنند. به گفته وی، ایرانخودرو با آگاهی از محدودیت دولت در تخصیص ارز برای واردات خودرو، در مسیر تقویت انحصار بازار حرکت میکند؛ مسیری که به کاهش تولید و افزایش مکرر قیمتها منجر شده است.
پوردهقان هشدار داد: ادامه این شرایط میتواند نارضایتی مردم از وضعیت بازار خودرو را تشدید کند؛ چراکه قیمت خودروها افزایش پیدا میکند، اما کیفیت آنها متناسب با این افزایش قیمت بهبود نمییابد.
وی در پایان تأکید کرد: دولت باید در چنین شرایطی تصمیمی قاطع برای شکستن انحصار بازار خودرو بگیرد و مانع شکلگیری انحصار در انحصار شود؛ وضعیتی که به گفته او، قیمت خودروهای معمولی را به بیش از ۵ میلیارد تومان رسانده است. در غیر این صورت، دولت باید زمینه ورود سایر بنگاههای بزرگ به عرصه تولید خودرو را فراهم کند.