در ماه‌های اخیر گزارش‌هایی درباره کاهش مبلغ خالص دریافتی برخی بازنشستگان کشوری منتشر شده است. شماری از بازنشستگان با بررسی فیش حقوقی خود متوجه شده‌اند مبالغی تحت عنوان کسورات از حقوق آن‌ها کسر شده و در نتیجه، رقم واریزی به حسابشان با مبلغ مورد انتظار تفاوت دارد.
با این حال، باید میان حقوق و مزایای درج‌شده در حکم، مجموع کسورات و مبلغ خالص پرداختی تفاوت قائل شد. حکم حقوقی میزان حقوق و مزایای تعیین‌شده را نشان می‌دهد، اما فیش حقوقی جزئیات پرداخت در هر ماه، از جمله دریافتی‌ها و مبالغ کسرشده را مشخص می‌کند.
بنابراین، کمتر بودن مبلغ واریزی نسبت به رقم حکم، الزاماً به معنای کاهش حقوق پایه نیست. ممکن است حقوق و مزایای بازنشسته تغییری نکرده باشد، اما به دلیل آغاز کسر اقساط وام یا ثبت حق بیمه تکمیلی، مبلغ نهایی پرداختی کاهش پیدا کند.
مهم‌ترین دلایل کسر از حقوق بازنشستگان کشوری
کسورات حقوق بازنشستگان با توجه به وضعیت پرونده، تسهیلات دریافت‌شده و قراردادهای بیمه‌ای هر فرد متفاوت است. مهم‌ترین مواردی که ممکن است در فیش حقوقی بازنشستگان ثبت شود، عبارت‌اند از:
۱. اقساط وام ضروری
بازنشستگانی که از تسهیلات صندوق بازنشستگی یا سایر وام‌های دارای بازپرداخت ماهانه استفاده کرده‌اند، ممکن است بخشی از حقوقشان را بابت اقساط پرداخت کنند. مبلغ این کسری به شرایط تسهیلات و برنامه بازپرداخت آن بستگی دارد.
۲. کارمزد تسهیلات
در برخی قراردادهای وام، هزینه‌ها و کارمزدهای مربوط به تسهیلات نیز محاسبه می‌شود. به همین دلیل، بازنشستگان باید جزئیات قرارداد و مبلغ اقساط را با ارقام درج‌شده در فیش حقوقی تطبیق دهند.
۳. حق بیمه تکمیلی درمان
سهم پرداختی بازنشسته برای استفاده از خدمات بیمه تکمیلی ممکن است به‌صورت ماهانه از حقوق کسر شود. میزان این مبلغ به نوع طرح بیمه‌ای، تعداد افراد تحت پوشش و شرایط قرارداد بستگی دارد.
۴. بیمه عمر و سایر خدمات بیمه‌ای
در صورت عضویت در طرح‌های بیمه عمر یا استفاده از سایر خدمات بیمه‌ای، مبالغ مربوط به این قراردادها نیز ممکن است در بخش کسورات فیش حقوقی درج شود.
۵. بدهی‌ها و تعهدات مالی
برخی بدهی‌های ثبت‌شده یا تعهدات قانونی و اداری نیز می‌توانند بر مبلغ خالص دریافتی بازنشستگان تأثیر بگذارند. در این موارد، عنوان دقیق کسری باید در فیش حقوقی مشخص باشد.
ماجرای کسر بیش از ۳ میلیون تومان از حقوق برخی بازنشستگان چیست؟
یکی از موضوعات مورد توجه در ماه‌های گذشته، انتشار گزارش‌هایی درباره کسر بیش از سه میلیون تومان از حقوق برخی بازنشستگان کشوری در شهریورماه ۱۴۰۵ بود.
بر اساس این گزارش‌ها، شماری از بازنشستگانی که از وام ضروری استفاده کرده بودند، با کسورات قابل توجهی در فیش حقوقی خود مواجه شدند. بخشی از این مبالغ به اقساط یا کارمزد تسهیلات و بخشی نیز به هزینه‌های مربوط به بیمه تکمیلی نسبت داده شده بود.
با این حال، کسر بیش از سه میلیون تومان به معنای اعمال چنین مبلغی برای همه بازنشستگان نیست. میزان کسورات هر فرد به نوع وام، شرایط قرارداد، تعداد افراد تحت پوشش بیمه و تعهدات مالی ثبت‌شده در پرونده او بستگی دارد.
ازاین‌رو، بازنشستگانی که با کاهش چندمیلیون‌تومانی دریافتی مواجه شده‌اند، باید پیش از هرگونه نتیجه‌گیری، جزئیات فیش حقوقی خود را بررسی کنند.
تفاوت مبلغ حکم حقوقی با واریزی بازنشستگان چیست؟
برای تشخیص علت کاهش دریافتی، باید سه بخش اصلی پرداخت حقوق را از یکدیگر تفکیک کرد:
-
حقوق و مزایای حکم: مبلغی که بر اساس احکام صادرشده برای بازنشسته تعیین شده است.
-
مجموع کسورات: مبالغی که بابت وام، بیمه، بدهی یا سایر تعهدات از حقوق کسر می‌شود.
-
خالص پرداختی: مبلغی که پس از کسر تعهدات از مجموع حقوق و مزایا به حساب بازنشسته واریز می‌شود.
برای مثال، ممکن است مبلغ حقوق و مزایای فرد در دو ماه متوالی ثابت باشد، اما با آغاز کسر قسط وام یا اعمال حق بیمه تکمیلی، دریافتی نهایی او کاهش پیدا کند.
بنابراین، مقایسه صرف مبلغ واریزی به حساب بانکی برای تشخیص کاهش حقوق کافی نیست و بازنشستگان باید جزئیات فیش حقوقی را نیز بررسی کنند.
نحوه مشاهده کسورات فیش حقوقی بازنشستگان کشوری
بازنشستگان کشوری برای اطلاع از جزئیات حقوق و مبالغ کسرشده می‌توانند به درگاه خدمات الکترونیکی صندوق بازنشستگی کشوری مراجعه کنند.
نشانی سامانه:
sabasrm.ir
مراحل مشاهده فیش حقوقی به این ترتیب است:
۱. وارد سامانه خدمات الکترونیکی صندوق بازنشستگی کشوری شوید.
۲. اطلاعات کاربری خود را وارد کرده و مراحل احراز هویت را انجام دهید.
۳. از بخش خدمات حقوقی، گزینه فیش حقوقی را انتخاب کنید.
۴. ماه و سال موردنظر را مشخص کنید.
۵. جزئیات دریافتی‌ها و کسورات را مشاهده کنید.
۶. در صورت مشاهده مبلغ نامشخص یا مغایرت، عنوان و رقم آن را برای پیگیری یادداشت کنید.
بازنشستگان بهتر است فیش حقوقی ماه جاری را با فیش ماه قبل مقایسه کنند تا مشخص شود کدام ردیف تغییر کرده و علت کاهش مبلغ واریزی چیست.
کسورات بیمه تکمیلی بازنشستگان چگونه پیگیری می‌شود؟
بخشی از پرسش‌های بازنشستگان درباره کاهش دریافتی به مبالغ کسرشده بابت بیمه تکمیلی درمان مربوط می‌شود.
بر اساس توضیحات منتشرشده درباره سازوکار اجرای قرارداد بیمه تکمیلی، ثبت‌نام، تأیید و ارسال فهرست افراد و طرح‌های بیمه‌ای برای اعمال کسورات بر عهده صندوق بازنشستگی کشوری است و شرکت بیمه بر اساس فهرست تأییدشده اقدام می‌کند.
به همین دلیل، بازنشستگانی که درباره مبلغ کسرشده بابت بیمه تکمیلی ابهام دارند، باید ابتدا وضعیت عضویت، طرح انتخابی و افراد تحت پوشش خود را بررسی کنند و در صورت وجود مغایرت، موضوع را از صندوق بازنشستگی کشوری پیگیری کنند.
شماره تماس پیگیری کسورات حقوق بازنشستگان کشوری
بازنشستگانی که درباره مبلغ واریزی، اقساط وام، کسورات بیمه تکمیلی یا سایر ردیف‌های فیش حقوقی پرسش دارند، می‌توانند برای دریافت راهنمایی با مرکز پاسخگویی صندوق بازنشستگی کشوری تماس بگیرند.
شماره پاسخگویی صندوق بازنشستگی کشوری: ۰۲۱-۲۵۰۰
هنگام تماس بهتر است اطلاعات مربوط به ماه فیش حقوقی، عنوان کسری و مبلغ مورد اعتراض آماده باشد تا امکان بررسی دقیق‌تر موضوع فراهم شود.
گواهی کسر از حقوق با کسورات ماهانه چه تفاوتی دارد؟
یکی دیگر از موضوعاتی که ممکن است برای بازنشستگان ابهام ایجاد کند، تفاوت گواهی کسر از حقوق با کسورات درج‌شده در فیش ماهانه است.
گواهی کسر از حقوق معمولاً سندی است که برای ارائه به بانک یا سایر مراجع مالی و در فرآیند دریافت تسهیلات و ضمانت بازپرداخت وام مورد استفاده قرار می‌گیرد. این گواهی مشخص می‌کند چه میزان از حقوق فرد، طبق ضوابط و تعهدات قابل قبول، می‌تواند به بازپرداخت یک تعهد مالی اختصاص یابد.
در مقابل، فیش حقوقی سندی است که جزئیات دریافتی‌ها و کسورات واقعی هر ماه را نشان می‌دهد. بنابراین این دو مدرک کاربرد متفاوتی دارند و نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.
بازنشستگان در صورت مشاهده کسری غیرمنتظره چه کنند؟
در صورتی که مبلغ واریزی کمتر از انتظار باشد یا ردیف جدیدی در بخش کسورات فیش حقوقی مشاهده شود، بازنشستگان بهتر است مراحل زیر را دنبال کنند:
-
فیش حقوقی ماه جاری و ماه قبل را دریافت و با یکدیگر مقایسه کنند.
-
عنوان و مبلغ هر ردیف کسورات را به‌دقت بررسی کنند.
-
در صورت ارتباط کسری با وام، شرایط قرارداد و برنامه بازپرداخت را بررسی کنند.
-
در صورت ارتباط با بیمه تکمیلی، وضعیت عضویت و طرح بیمه‌ای خود را استعلام کنند.
-
اگر علت کسر مشخص نیست، موضوع را از مسیرهای رسمی صندوق بازنشستگی کشوری پیگیری کنند.
در صورتی که مبلغی بدون توضیح روشن یا برخلاف تعهدات ثبت‌شده کسر شده باشد، بازنشسته می‌تواند درخواست بررسی و اعلام جزئیات را از مرجع مسئول مطرح کند.
جمع‌بندی؛ آیا حقوق بازنشستگان کشوری کاهش یافته است؟
کاهش مبلغ واریزی به حساب برخی بازنشستگان کشوری در نیمه دوم سال ۱۴۰۵، لزوماً به معنای کاهش حقوق پایه یا تغییر حکم حقوقی نیست. اقساط وام، کارمزد تسهیلات، حق بیمه تکمیلی، بیمه عمر و سایر تعهدات مالی از جمله عواملی هستند که می‌توانند رقم خالص پرداختی را تغییر دهند.
از آنجا که کسورات برای همه بازنشستگان یکسان نیست، نمی‌توان رقم مشخصی را به‌عنوان میزان کسر از حقوق تمام بازنشستگان اعلام کرد. راه تشخیص علت واقعی کاهش دریافتی، بررسی جزئیات فیش حقوقی و پیگیری ردیف‌های نامشخص از طریق صندوق بازنشستگی کشوری است.
