اجرای متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است؛ موضوعی که با هدف کاهش فاصله دریافتی بازنشستگان با شاغلان هم‌تراز و بهبود تناسب مستمری‌ها با شرایط تعیین‌شده در قانون دنبال می‌شود.
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اعلام کرده است که سازمان تأمین اجتماعی از امروز فرایند اجرای متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان را آغاز می‌کند و احکام جدید حقوقی آنان صادر خواهد شد. این اعلام در شرایطی مطرح شده است که بازنشستگان در ماه‌های گذشته پیگیر روشن‌شدن زمان اجرای مراحل جدید متناسب‌سازی و مشخص‌شدن آثار آن بر دریافتی ماهانه خود بوده‌اند.
صدور احکام جدید از این جهت اهمیت دارد که میزان افزایش حقوق و نحوه اعمال اجزای مختلف مستمری در آن مشخص می‌شود. بنابراین، برای اطلاع از مبلغ دقیق دریافتی، باید حکم صادرشده هر فرد و جزئیات درج‌شده در آن بررسی شود.
افزایش دریافتی حداقل‌بگیران چقدر است؟
بر اساس توضیحات وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، حداقل‌بگیران نیز مطابق مقررات موجود و با الگویی مشابه ضوابط پرداخت به شاغلان، مشمول افزایش دریافتی می‌شوند. وی میزان این افزایش را برای این گروه ۱۰ درصد اعلام کرده است.
با این حال، نباید این رقم را بدون بررسی جزئیات حکم، به‌معنای افزایش یکسان دریافتی تمام بازنشستگان دانست. میزان پرداختی نهایی می‌تواند تحت تأثیر نوع مستمری، وضعیت فرد در گروه حداقل‌بگیران یا سایر سطوح، افزایش سالانه و نحوه اعمال متناسب‌سازی قرار گیرد.
ازاین‌رو، بازنشستگان برای اطلاع دقیق از میزان تغییر حقوق خود باید منتظر مشاهده حکم جدید و فیش حقوقی مربوط باشند. همچنین لازم است میان افزایش اصل مستمری، مبالغ ناشی از متناسب‌سازی و سایر پرداخت‌های احتمالی تفاوت قائل شد؛ زیرا این موارد لزوماً با یک فرمول واحد محاسبه نمی‌شوند.
متناسب‌سازی حقوق با چه هدفی اجرا می‌شود؟
متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان با هدف کاهش فاصله میان مستمری بازنشستگان و دریافتی شاغلان هم‌تراز طراحی شده است. این موضوع در سال‌های اخیر به یکی از مطالبات اصلی بازنشستگان تبدیل شده و اجرای آن در چارچوب قوانین و اعتبارات مربوط دنبال می‌شود.
در سال ۱۴۰۵ نیز اجرای مرحله پایانی متناسب‌سازی در چارچوب برنامه هفتم پیشرفت مطرح شده است. با این حال، شیوه محاسبه و میزان افزایش برای همه گروه‌های بازنشستگی یکسان نیست و وضعیت صندوق مربوط، مقررات حاکم بر آن و اطلاعات مندرج در حکم حقوقی در تعیین مبلغ نهایی نقش دارد.
بنابراین، اعلام آغاز اجرای متناسب‌سازی به‌تنهایی به معنای افزایش یکسان حقوق همه بازنشستگان یا رسیدن فوری تمام دریافتی‌ها به یک رقم مشخص نیست؛ بلکه نتیجه نهایی باید بر اساس ضوابط مربوط به هر گروه و احکام صادرشده بررسی شود.
وضعیت کالابرگ الکترونیکی چه شد؟
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در بخش دیگری از اظهارات خود درباره کالابرگ الکترونیکی اعلام کرد که از سال گذشته بودجه‌ای برای این طرح اختصاص داده نشده بود.
این توضیح در حالی مطرح شده است که کالابرگ الکترونیکی یکی از طرح‌های حمایتی مورد توجه خانوارهاست و وضعیت تأمین منابع مالی آن بر استمرار یا نحوه اجرای برنامه تأثیر می‌گذارد. با این حال، برای مشخص‌شدن زمان‌بندی پرداخت‌های بعدی، اعتبار اختصاص‌یافته و گروه‌های مشمول، باید اطلاعیه‌های رسمی و جزئیات اجرایی جدید اعلام شود.
موضوع کالابرگ از نظر ماهیت با متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان تفاوت دارد؛ متناسب‌سازی به نحوه محاسبه و اصلاح مستمری‌ها مربوط است، در حالی که کالابرگ در قالب حمایت معیشتی از خانوارها اجرا می‌شود. در نتیجه، تغییرات یا محدودیت‌های بودجه‌ای یک طرح را نباید به‌طور خودکار به طرح دیگر تعمیم داد.
بازنشستگان چگونه از میزان افزایش حقوق خود مطلع شوند؟
با آغاز فرایند صدور احکام جدید، مهم‌ترین راه برای اطلاع از میزان افزایش حقوق، بررسی حکم حقوقی و فیش پرداختی مربوط است. بازنشستگان باید مبلغ مستمری پایه، ردیف‌های مربوط به متناسب‌سازی و سایر اقلام درج‌شده در حکم خود را با پرداخت‌های قبلی مقایسه کنند.
در صورتی که مبلغ اعلام‌شده با انتظار فرد تفاوت داشته باشد یا بخشی از اطلاعات در حکم درج نشده باشد، پیگیری از مسیرهای رسمی صندوق یا سازمان بازنشستگی مربوط می‌تواند به روشن‌شدن علت اختلاف کمک کند.
در مجموع، آغاز اجرای متناسب‌سازی و صدور احکام جدید، مرحله مهمی در تعیین وضعیت حقوقی بازنشستگان به شمار می‌رود؛ اما میزان اثر آن بر دریافتی هر فرد زمانی روشن خواهد شد که حکم جدید صادر و جزئیات افزایش‌ها مشخص شود. تا آن زمان، اعلام ارقام کلی نباید جایگزین بررسی وضعیت اختصاصی هر بازنشسته شود.
