دونالد ترامپ روز شنبه در جمع خبرنگاران در محوطه کاخ سفید تاکید کرد که اوکراین باید «رهبری جدید داشته باشد تا بتواند توافق کند». ترامپ با متهم کردن زلنسکی به ایجاد بحران در بازار جهانی انرژی از طریق حمله به پالایشگاههای روسیه، تصریح کرد: «او بهتر است این حملات را متوقف کند. زلنسکی میخواهد برای جهان مشکلتراشی کند.»
این اظهارات جنجالی پس از آن مطرح شد که کاخ سفید روز جمعه از تعلیق تحریمهای صادرات سوخت دیزل (گازوئیل) روسیه تا تاریخ ۷ آوریل خبر داد؛ توافقی که بر اساس آن قرار است مسکو طی چند مرحله میلیونها تن گازوئیل روانه بازار آمریکا و جهان کند. زلنسکی با انتقاد شدید از این توافق، آن را «هدیهای به ولادیمیر پوتین» خواند و هشدار داد که درآمدهای حاصل از این معامله، ماشین جنگی روسیه را برای بمباران شهرهای اوکراین تقویت خواهد کرد.
تصمیم ترامپ برای معافیت تحریمی روسیه در حالی اتخاذ شده که بستهشدن عملاً کامل تنگه هرمز در جریان جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، عرضه جهانی سوخت را با بحرانی کمسابقه مواجه کرده و قیمت گازوئیل در آمریکا را به ۶.۲۸ دلار به ازای هر گالن رسانده است. ترامپ که در آستانه انتخابات میاندورهای تحت فشار شدید افکار عمومی به دلیل جهش تورم سوخت قرار دارد، تلاش میکند با واردات سوخت از روسیه، التهاب بازار داخلی را مهار کند.
در مقابل، اتحادیه اروپا و بریتانیا به این توافق واکنش منفی نشان دادهاند؛ کاجا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تاکید کرد اروپا فشار بر روسیه را کاهش نخواهد داد و قصد دارد سنگینترین بسته تحریمی را علیه مسکو تصویب کند. با این حال، نماینده ویژه پوتین موضعگیری ترامپ را «تاریخی» خواند و از ضرورت تغییر رهبری در کیِیف برای تحقق صلح استقبال کرد.
پیامدهای بحران تنگه هرمز بر چرخش سیاست خارجی واشنگتن
شوک انرژی ناشی از انسداد تنگه هرمز و پیامدهای سنگین آن بر بازار داخلی آمریکا، ترامپ را مجاب کرده است تا اولویتهای راهبردی واشنگتن را به نفع مهار تورم سوخت بازطراحی کند. حاشیهنشین شدن کیِیف و لغو یکجانبه تحریمهای دیزلی مسکو اثبات میکند که کاخ سفید تحت فشار انتخابات میاندورهای، حاضر است خطوط قرمز قبلی خود در قبال روسیه را زیر پا بگذارد. علنی شدن دعوت ترامپ به برکناری زلنسکی، سیگنال روشنی به متحدان اروپایی است که تداوم جنگ در خلیج فارس، وابستگی آمریکا به منابع انرژی جایگزین را افزایش داده و موقعیت اوکراین را در معادلات واشنگتن به شدت تضعیف کرده است.