شمالا کندیا تامپسون، مدیر اجرایی گزارش شورای امنیت، با اشاره به وضعیت روشهای کاری این نهاد گفت شورای امنیت اکنون با طولانیترین بنبست نهادی در تاریخ معاصر خود روبهرو است.
او توضیح داد هنوز درباره تعیین رئیس و نایبرئیس کمیتهها و گروههای فرعی شورای امنیت توافقی حاصل نشده و این وضعیت در سال ۲۰۲۶، طولانیتر از هر دوره دیگری از سال ۱۹۷۹ تاکنون ادامه یافته است.
تامپسون به اختلافها بر سر ریاست کمیته تحریمهای ۱۷۳۷ و سازوکار اسنپبک نیز اشاره کرد و گفت این بنبستها پیامدهای عملی جدی دارد؛ بهگونهای که بسیاری از کمیتههای تحریم و گروههای کاری قادر نیستند با ظرفیت کامل فعالیت کنند.
به گفته این مقام سازمان ملل، گروه کاری کودکان و مخاصمات مسلحانه به دلیل ناتوانی در تصویب نتیجهگیریهای رسمی، با حجم قابل توجهی از گزارشهای انباشته درباره کشورها مواجه شده است.
تامپسون پیشنهاد کرد انتصابهای مورد توافق از موارد اختلافی جدا شود تا روند فعالیتهای اساسی شورای امنیت دوباره برقرار شود.
او هشدار داد بنبست موجود فقط عملکرد شورای امنیت در سال جاری را مختل نکرده، بلکه مانع آغاز به کار اعضای تازهمنتخب برای دوره آینده نیز شده است.
این مقام سازمان ملل با اشاره به یادداشت رئیس شورای امنیت در سال ۲۰۲۳ گفت در صورت تعیین نشدن رؤسای نهادهای فرعی تا اول ژانویه، مسئولیت اداره آنها به رئیس شورای امنیت واگذار میشود؛ با این حال، تجربه دو سال گذشته محدودیتهای این سازوکار را نشان داده است.
تامپسون همچنین از ادامه محرمانه ماندن نظرسنجیها و رایزنیهای مقدماتی درباره انتخاب دبیرکل جدید سازمان ملل ابراز نگرانی کرد و گفت انتشار رسمی نتایج میتواند اعتماد بیشتری نسبت به صحت این روند ایجاد کند.
او افزود ترتیب تعیینشده برای بررسی نامزدها در روند کنونی رعایت نشده است. بر اساس گزارشها، یکی از نامزدها بدون برخورداری از سطح تعاملی مشابه سایر نامزدها با مجمع عمومی و شورای امنیت، در نظرسنجیهای مقدماتی قرار گرفته است.
مدیر اجرایی گزارش شورای امنیت از این نهاد خواست رویکرد خود را از اقدامات واکنشی به سمت سازوکارهای پیشدستانه هشدار زودهنگام تغییر دهد.
وی تأکید کرد دبیرکل سازمان ملل باید علاوه بر ارائه اطلاعات، گزینههای مشخصی برای مقابله با بحرانهای قریبالوقوع در اختیار اعضا قرار دهد.
تامپسون پیشنهاد کرد گزارشهای آینده دبیرکل، بخشهای جداگانهای برای هشدار درباره وخیمتر شدن شرایط و اطلاعرسانی مستقیم به اعضای شورای امنیت داشته باشد.
او در ادامه به کاهش استفاده از مأموریتهای اعزامی شورای امنیت اشاره کرد و گفت این شورا پیش از سال ۲۰۲۰ معمولاً سالانه تا پنج مأموریت اعزامی انجام میداد، اما در شش سال گذشته تنها چهار مأموریت برگزار شده است.
این مقام سازمان ملل خواستار احیای مأموریتهای اعزامی شد تا مشخص شود آیا وظایف آنها به بازنگری نیاز دارد یا میتوان دامنه فعالیتشان را با رعایت ملاحظات ایمنی کاهش داد.
تامپسون در پایان گفت روشهای کاری بهتنهایی قادر به حل اختلافهای سیاسی نیستند، اما در مدیریت این اختلافها میان اعضای شورای امنیت نقشی اساسی ایفا میکنند.