محمد یحیی، دستیار دبیرکل سازمان ملل در امور بشردوستانه و معاون هماهنگکننده امداد اضطراری، روز جمعه در گزارشی به شورای امنیت هشدار داد که بحران بشردوستانه یمن بهشدت وخیمتر شده است و ادامه بیعملی این شورا میتواند به بهای جان انسانها تمام شود.
وی با اشاره به تشدید درگیریها طی دو ماه گذشته گفت خانوادههای یمنی بار دیگر مجبور به ترک خانههای خود شدهاند؛ درحالیکه پساندازهایشان به پایان رسیده، معیشت آنها مختل شده و گزینههای محدودی برای یافتن مکانی امن دارند.
به گفته این مقام سازمان ملل، از ابتدای ماه اوت بیش از ۲۰۰ هزار نفر در سراسر یمن آواره شدهاند؛ رقمی که بالاترین میزان آوارگی جدید از زمان آتشبس سال ۲۰۲۲ به شمار میرود.
همچنین نزدیک به چهار هزار نفر با انتخابی دشوار میان ماندن در مناطق ناامن و به خطر انداختن جان خود یا ترک محل زندگی و ازدستدادن داراییهایشان مواجه شدهاند. شماری از این افراد برای یافتن امنیت از طریق تنگه بابالمندب به سمت جیبوتی و سومالی گریختهاند.
کودکان؛ قربانیان اصلی تشدید درگیریها
یحیی با تأکید بر اینکه زنان و کودکان بیشترین آسیب را از بحران کنونی میبینند، اعلام کرد بر اساس آمارهای تأییدشده سازمان ملل، از ماه اوت تاکنون دستکم ۴۶ غیرنظامی کشته و بیش از ۱۳۰ نفر زخمی شدهاند. بیش از نیمی از کشتهشدگان و نزدیک به یکسوم مجروحان را کودکان تشکیل میدهند.
وضعیت تغذیه و سلامت کودکان نیز نگرانکننده است. حدود ۲.۲ میلیون کودک زیر پنج سال در یمن از سوءتغذیه حاد رنج میبرند و تعطیلی ۲۵۰ مدرسه، دسترسی ۱۳۷ هزار کودک به برنامههای تغذیه را مختل کرده است.
همزمان، نظام سلامت این کشور در آستانه فروپاشی قرار دارد و خطر گسترش بیماریها افزایش یافته است؛ بهطوریکه موارد مشکوک به سرخک و وبا نیز گزارش شدهاند.
کمکهای بشردوستانه در سایه کمبود منابع مالی
دستیار دبیرکل سازمان ملل اعلام کرد که با وجود شرایط دشوار، این سازمان به ۱۳۱ هزار نفر از آوارگان یمنی کمکهای اضطراری ارائه کرده است؛ با این حال، کمبود منابع مالی همچنان یکی از موانع اصلی گسترش امدادرسانی به شمار میرود.
بر اساس این گزارش، تنها ۲۲ درصد از بودجه درخواستی برای تأمین کمکهای بشردوستانه در یمن فراهم شده است. همچنین ۷۲ نفر از کارکنان سازمان ملل بهصورت خودسرانه در بازداشت هستند؛ مسئلهای که نگرانیها درباره دسترسی امدادگران و ادامه فعالیتهای بشردوستانه را افزایش داده است.
یحیی با تأکید بر ضرورت دستیابی به راهحل سیاسی و فراهم شدن دسترسی بدون مانع به مناطق نیازمند کمک، از طرفهای مسئول خواست مسیر فعالیت امدادگران را باز کنند و اجازه دهند مردم به کمکهای ضروری دسترسی داشته باشند.
درخواست برای محافظت از کودکان یمنی
در ادامه این هشدارها، اینگر آشینگ، مدیرعامل سازمان بینالمللی نجات کودکان، از اعضای شورای امنیت خواست از نفوذ خود برای محافظت از کودکان یمن استفاده کنند.
وی گفت این کشور با ترکیبی از درگیری، آوارگی، افول اقتصادی و افزایش بیماریهای عفونی و بیماریهای ناشی از آب آلوده روبهروست؛ شرایطی که بارندگیهای شدید و سیلهای ناگهانی نیز آن را وخیمتر کردهاند.
به گفته آشینگ، حتی پیش از تشدید اخیر درگیریها، ۲.۲ میلیون کودک زیر پنج سال در یمن دچار سوءتغذیه حاد بودند که از میان آنها ۵۰۰ هزار نفر با سوءتغذیه حاد شدید و تهدیدکننده زندگی مواجه بودند.
مدیرعامل سازمان نجات کودکان همچنین هشدار داد که کودکان حتی هنگام فرار از مناطق درگیر برای یافتن مکانی امن نیز از حملات در امان نیستند. این سازمان خدمات درمانی را به کودکانی ارائه کرده است که در جریان انفجارها مجروح شدهاند.
وی از طرفهای درگیر خواست در اجرای حقوق بینالملل بشردوستانه، ملاحظات ویژه مربوط به کودکان را رعایت کنند و از اهداکنندگان بینالمللی نیز خواست منابع مالی لازم برای تداوم آموزش، بهداشت و سایر خدمات اساسی را تأمین کنند.
آشینگ در پایان تأکید کرد تصمیمهای شورای امنیت میتواند در تعیین آینده کودکان یمن نقش تعیینکنندهای داشته باشد و از کشورهای عضو خواست برای جلوگیری از عمیقتر شدن بحران و محافظت از یک نسل در برابر پیامدهای طولانیمدت درگیریها اقدام کنند.