شناورهای تندرو ایران از جمله تجهیزات راهبردی در ساختار دفاع دریایی کشور به شمار میروند؛ شناورهایی که مسیر توسعه آنها از قایقهای سبک و مسلح دوران دفاع مقدس آغاز شد و به نسلهای جدیدی از شناورهای موشکانداز و چندمنظوره رسید.
در سالهای دفاع مقدس، قایقهای سبک مجهز به تیربار و راکتانداز برای انجام عملیات دریایی مورد استفاده قرار میگرفتند. این شناورها به دلیل ابعاد کوچک، سرعت مناسب و قابلیت مانور بالا، امکان اجرای مأموریتهای مختلف در محیطهای عملیاتی محدود را فراهم میکردند.
اما با گذشت زمان، طراحی و تسلیحات این شناورها دستخوش تغییرات اساسی شد و قابلیتهایی فراتر از سرعت و قدرت مانور به آنها افزوده شد.
حیدر ۱۱۰؛ شناور تندروی ۲۰۴ کیلومتری
یکی از شناورهای شاخص در این حوزه، حیدر ۱۱۰ است که بر اساس مشخصات اعلامشده، به سرعت ۱۱۰ گره دریایی، معادل حدود ۲۰۴ کیلومتر بر ساعت، دست پیدا میکند.
این شناور علاوه بر سرعت بالا، قابلیت حمل دو موشک کروز ضدکشتی را دارد؛ ترکیبی از تحرک سریع و قدرت آتش که آن را در زمره شناورهای موشکانداز تندرو قرار میدهد.
ذوالفقار؛ ورود موشکهای پدافندی به شناورهای تندرو
توسعه شناورهای تندرو ایران تنها به تسلیحات ضدکشتی محدود نمانده است. ذوالفقار ارتقایافته با چهار موشک عمودپرتاب نواب معرفی شده که نشاندهنده تلاش برای افزودن قابلیت دفاع هوایی به این رده از شناورهاست.
این تحول، مأموریت شناورهای تندرو را از حمله به اهداف دریایی فراتر برده و ظرفیتهای دفاعی آنها را نیز گسترش داده است.
ذوالجناح؛ قابلیت اژدرافکنی
ذوالجناح از دیگر شناورهای معرفیشده در این حوزه است که قابلیت اژدرافکنی دارد. استفاده از اژدر، امکان مقابله با اهداف زیرسطحی و شناورهای دریایی را در چارچوب مأموریتهای تعریفشده فراهم میکند.
یا مهدی؛ شناور بدون سرنشین و هدایت از راه دور
ورود فناوریهای جدید به حوزه شناورهای تندرو، به تسلیحات محدود نمانده است. شناور یا مهدی با قابلیت هدایت از راه دور معرفی شده که امکان کنترل آن بدون حضور خدمه در داخل شناور وجود دارد.
توسعه چنین سامانههایی میتواند در کاهش خطرات انسانی و افزایش انعطافپذیری عملیاتی نقش داشته باشد.
۲۷ رجب؛ نسل جدید شناورهای موشکانداز سهبدنه
در میان نمونههای جدید معرفیشده، شناور ۲۷ رجب نیز قابل توجه است. این شناور با طراحی سهبدنه، بر اساس مشخصات اعلامشده، قابلیت حمل دو موشک کروز با برد ۷۰۰ کیلومتر را دارد.