احمد بخشایش، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، در گفتگوی اختصاصی با صفحه سیاست، با اشاره به رفتارهای متناقض دونالد ترامپ پس از آتشبس، از تهدیدهای مکرر رئیسجمهور آمریکا علیه ایران بهعنوان نشانهای از آشفتگی در محاسبات واشنگتن یاد کرد.
وی با بیان اینکه ایران توانسته است در جنگ ۴۰ روزه ظرفیت دفاعی و قدرت تابآوری خود را به نمایش بگذارد، تأکید کرد که شرایط پس از جنگ، موقعیت ایران را در مذاکرات احتمالی تقویت کرده است. بخشایش همچنین حفظ وحدت و انسجام داخلی را یکی از مهمترین الزامات عبور از شرایط حساس کنونی دانست.
رفتار متناقض ترامپ؛ نشانه آشفتگی پس از شکست در جنگ
صفحه سیاست: رفتارهای متناقض دونالد ترامپ پس از آتشبس، از تهدید به حمله نظامی تا عقبنشینی از مواضع قبلی، چه پیامی دارد؟
احمد بخشایش: به اعتقاد من، اگر ترامپ این روزها بهطور مداوم ایران را به حمله نظامی تهدید میکند و پس از مدتی از مواضع خود عقبنشینی میکند، باید ریشه این رفتارها را در آشفتگی ناشی از شکست آمریکا در جنگ ۴۰ روزه جستوجو کرد.
اشتباه محاسباتی ترامپ این بود که تصور میکرد ایران نیز مانند ونزوئلاست و میتواند در مدت چند روز تغییرات اساسی در ساختار حاکمیتی آن ایجاد کند. اما واقعیت این است که ایران کشوری با قدرت تابآوری بالاست و تهدیدهای ترامپ را نباید لزوماً نشانه توانایی او برای عملی کردن این تهدیدها دانست.
امروز نهتنها آمریکا، بلکه بخشهای مختلف نظام بینالملل نیز پس از دو جنگ اخیر با واقعیت اقتدار و ایستادگی جمهوری اسلامی ایران مواجه شدهاند.
جنگ ۴۰ روزه چگونه جایگاه ایران را تغییر داد؟
صفحه سیاست: به نظر شما جنگ اخیر چه تأثیری بر جایگاه منطقهای و بینالمللی ایران داشته است؟
احمد بخشایش: ایران با سرافرازی یک جنگ تمامعیار را پشت سر گذاشته و همین مسئله میتواند محاسبات دیگر کشورها درباره مواجهه نظامی با جمهوری اسلامی را تغییر دهد. از این پس، کشورهای کمتری ممکن است به خود اجازه دهند به اقدام نظامی علیه ایران فکر کنند.
ما نشان دادیم که از ظرفیت دفاعی و قدرت تابآوری قابلتوجهی برخورداریم و میتوانیم در برابر فشارهای گسترده ایستادگی کنیم. به همین دلیل معتقدم جایگاه ایران در معادلات بینالمللی نسبت به گذشته تغییر کرده است.
قدرت چانهزنی ایران در مذاکرات احتمالی افزایش یافته است
صفحه سیاست: با توجه به شرایط جدید، اگر مذاکراتی میان ایران و آمریکا برگزار شود، تیم دیپلماسی کشور باید با چه رویکردی وارد گفتوگو شود؟
احمد بخشایش: طبیعتاً اگر قرار باشد مذاکرهای انجام شود، قدرت چانهزنی مذاکرهکنندگان ایرانی بهمراتب بیشتر از گذشته خواهد بود.
توصیه من به مسئولان عرصه دیپلماسی این است که در جریان گفتوگوهای احتمالی، جایگاه و موقعیت ایران پس از جنگ را به طرف مقابل یادآوری کنند. مذاکرهکنندگان ما باید با این نگاه پشت میز بنشینند که نماینده کشوری هستند که توانسته در یک جنگ تمامعیار ایستادگی کند.
بنابراین، دلیلی ندارد از مواضع اصولی نظام عقبنشینی کنند یا دستاوردهای کشور را نادیده بگیرند.
انسجام داخلی؛ یکی از مؤلفههای اصلی قدرت ایران
صفحه سیاست: در شرایط حساس کنونی، حفظ انسجام داخلی چه اهمیتی در تقویت موقعیت ایران دارد؟
احمد بخشایش: نکته بسیار مهم این است که مراقب باشیم اختلافنظرها به تشتت و دودستگی در داخل کشور منجر نشود. طبیعی است که دشواری مسئولیتها و حساسیت شرایط، اختلاف سلیقهها را افزایش دهد، اما نباید فراموش کنیم که یکی از عوامل مهم قدرت ایران در شرایط کنونی، اتحاد و انسجام داخلی است.
اگر امروز از موقعیت مناسبی برخوردار هستیم، حفظ همدلی و همراهی میان مسئولان و جریانهای مختلف سیاسی میتواند این موقعیت را تقویت کند. به همین دلیل معتقدم همراهی و همصدایی باید به اولویت همه دستاندرکاران تبدیل شود.
مدیریت هوشمندانه شرایط؛ ضرورت عبور از تهدیدها و بهرهگیری از فرصتها
صفحه سیاست: با توجه به شرایط پس از جنگ، مهمترین اولویت کشور برای عبور از تهدیدها و استفاده از فرصتهای پیشرو چیست؟
احمد بخشایش: کشور در بزنگاه بسیار مهمی قرار دارد. ما در جنگ تحمیلی سوم توانستیم قدرت و ظرفیت خود را به نمایش بگذاریم و همین مسئله باعث شده است نگاه بسیاری از کشورها به ایران تغییر کند.
اکنون باید در اداره امور کشور در سطوح مختلف، با هوشمندی و تدبیر عمل کنیم. نباید اجازه دهیم تهدیدهای خارجی مانع استفاده از فرصتهای موجود شود.
لازم است با حفظ انسجام داخلی، تقویت توانمندیهای کشور و مدیریت صحیح شرایط، زمینه کاهش تهدیدها و افزایش فرصتهای توسعه را فراهم کنیم.