بر اساس ایمیلی که از سوی نیروی هوایی آمریکا در ماه اوت ارسال شده و شبکه خبری سیبیاس به آن دست یافته است، مقامهای نظامی آمریکا به نیروهای این کشور دستور دادهاند دیگر برای اشاره به عملیات نظامی جاری آمریکا علیه ایران از عنوان «عملیات خشم حماسی» استفاده نکنند.
در این دستورالعمل تأکید شده است که نیروهای آمریکایی به جای این عنوان، از عبارت «عملیات برونمرزی در منطقه مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا» استفاده کنند؛ عبارتی که ماهیتی عمومیتر دارد و الزاماً به یک عملیات مشخص علیه ایران اشاره نمیکند.
چرا آمریکا عنوان «خشم حماسی» را کنار گذاشت؟
اهمیت این تغییر نام زمانی بیشتر میشود که موضع قبلی دونالد ترامپ درباره پایان عملیات نظامی آمریکا علیه ایران در نظر گرفته شود.
ترامپ حدود سه ماه پیش، در جریان اختلافات خود با کنگره بر سر ضربالاجل ۶۰ روزه برای پایان جنگ با ایران، اعلام کرده بود که «عملیات خشم حماسی» در پنجم ماه مه و همزمان با برقراری آتشبس به پایان رسیده است.
به همین دلیل، ادامه استفاده از همین عنوان برای مأموریتهای نظامی بعدی میتوانست با ادعای قبلی رئیسجمهور آمریکا درباره پایان عملیات در تضاد قرار گیرد.
تغییر عنوان عملیات آمریکا چه پیامی دارد؟
دستورالعمل جدید که تاریخ آن به ۷ اوت بازمیگردد، از سوی مقامهای ارشد روابط عمومی ارتش آمریکا ابلاغ شده است. بر اساس این دستور، نیروهای آمریکایی باید از عنوانی کلیتر برای فعالیتهای نظامی خود در منطقه استفاده کنند.
از منظر رسانهای، این تغییر میتواند تلاشی برای تفکیک مأموریتهای نظامی جاری آمریکا از عملیاتی باشد که دولت ترامپ پیشتر پایانیافته اعلام کرده بود.
به بیان دیگر، واشنگتن میخواهد میان «پایان عملیات اعلامشده» و «ادامه حضور و فعالیت نظامی آمریکا در منطقه» مرزبندی ایجاد کند؛ موضوعی که میتواند در فضای سیاسی داخلی آمریکا و بهویژه در برابر پرسشهای کنگره درباره تداوم عملیات نظامی اهمیت داشته باشد.
جنگ آمریکا علیه ایران؛ پایان عملیات یا تغییر روایت؟
ماجرای تغییر نام، فراتر از یک اصلاح در ادبیات نظامی و روابط عمومی آمریکا قابل بررسی است. اگر عملیات نظامی مورد اشاره ترامپ پایان یافته باشد، اما فعالیتهای نظامی مرتبط با ایران همچنان ادامه داشته باشد، استفاده از یک عنوان تازه میتواند به واشنگتن امکان دهد این فعالیتها را در چارچوبی متفاوت تعریف کند.
در واقع، تغییر واژگان میتواند بخشی از مدیریت روایت درباره حضور نظامی آمریکا در منطقه باشد؛ روایتی که از یک سو باید با ادعای پایان «خشم حماسی» سازگار باشد و از سوی دیگر، واقعیت ادامه مأموریتهای نظامی آمریکا در حوزه مسئولیت فرماندهی مرکزی این کشور را توضیح دهد.
پنتاگون به دنبال کاهش حساسیت سیاسی است؟
یکی از پرسشهای مهم درباره این دستورالعمل آن است که آیا تغییر عنوان صرفاً یک تصمیم ارتباطی و سازمانی است یا اینکه بازتابدهنده تغییر در مأموریت نظامی آمریکا در منطقه نیز هست.
استفاده از عبارت «عملیات برونمرزی در منطقه مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا» دامنه بسیار گستردهتری دارد و میتواند مجموعهای از فعالیتها و مأموریتهای نظامی آمریکا در خاورمیانه را پوشش دهد.
از این منظر، حذف نام «خشم حماسی» میتواند به پنتاگون کمک کند فعالیتهای نظامی خود را بدون ایجاد این تصور که عملیات قبلی علیه ایران همچنان ادامه دارد، توصیف کند.
در نهایت، آنچه این ایمیل را قابل توجه میکند، نه صرفاً تغییر یک عنوان، بلکه شکافی است که میان اعلام سیاسی پایان عملیات از سوی ترامپ و ادبیات جدید ارتش آمریکا درباره مأموریتهای برونمرزی در منطقه ایجاد شده است؛ شکافی که میتواند در ادامه، به یکی از محورهای بحث درباره نحوه حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه تبدیل شود.
