تصاویر جدید از یک بمبافکن راهبردی چین نشان میدهد موشک بالستیک هواپرتاب «جیال-۱» زیر بدنه هواپیمای اچ-۶ان قرار گرفته است. این ترکیب در صورت تأیید مشخصات گزارششده، میتواند گزینهای تازه برای حمل تسلیحات هستهای از طریق هوا ایجاد کند و در کنار موشکهای بالستیک قارهپیما و زیردریاییهای موشکانداز قرار گیرد.
هواپیمای اچ-۶ان نسخهای تغییریافته از خانواده بمبافکنهای اچ-۶ است که برای حمل تسلیحات بزرگ و سنگین طراحی شده است. برخلاف برخی نسخههای متعارف این خانواده، اچ-۶ان قابلیت حمل برخی تسلیحات بزرگ بهصورت خارجی را دارد و ساختار بدنه آن نیز برای این مأموریت تغییر کرده است.
مهمترین سلاحی که در این پیکربندی دیده میشود، موشک بالستیک هواپرتاب «جیال-۱» است؛ موشکی که ابعاد آن بهمراتب بزرگتر از موشکهای کروز متعارف مورد استفاده در برخی نسخههای دیگر اچ-۶ است.
افزایش برد با سوختگیری هوایی
اهمیت این ترکیب تنها به امکان حمل یک موشک بزرگ محدود نمیشود. اچ-۶ان میتواند با استفاده از هواپیمای سوخترسان یییی-۲۰آ در آسمان سوختگیری کند و برد عملیاتی خود را افزایش دهد.
برد رزمی گزارششده این بمبافکن بیش از ۲۱۷۵ مایل است، هرچند برد واقعی در هر مأموریت به عواملی مانند وزن محموله، مسیر پرواز و میزان پشتیبانی هواپیماهای سوخترسان بستگی دارد.
در مقابل، برد احتمالی موشک جیال-۱ حدود ۵۰۰۰ مایل گزارش شده است، هرچند اطلاعات عمومی درباره مشخصات دقیق این موشک محدود است. برخی گزارشها نیز این سلاح را تا حدی متأثر از خانواده موشکهای بالستیک میانبرد دیاف-۲۱ میدانند.
ترکیب برد بمبافکن، قابلیت سوختگیری هوایی و برد موشک میتواند دامنه جغرافیایی این سامانه را به شکل قابلتوجهی افزایش دهد.
بازگشت مؤلفه هوایی به بازدارندگی هستهای
اچ-۶ان بخشی از تلاش چین برای تقویت مؤلفه هوایی ساختار سهگانه بازدارندگی هستهای این کشور محسوب میشود. این ساختار بهطور کلی بر سه بخش شامل موشکهای بالستیک قارهپیما مستقر روی زمین، موشکهای بالستیک شلیکشونده از زیردریاییها و تسلیحات هستهای قابل حمل توسط هواپیماهای راهبردی استوار است.
خانواده اچ-۶ سابقهای بیش از ۶۰ ساله دارد و ریشه آن به بمبافکن تو-۱۶ شوروی بازمیگردد. تولید این هواپیما در چین پس از توافق سال ۱۹۵۷ با مسکو آغاز شد و نخستین نمونه مونتاژشده چینی در سال ۱۹۵۹ پرواز کرد.
پس از شکاف چین و شوروی، توسعه این خانواده بدون کمک شوروی ادامه یافت و نخستین اچ-۶ کاملاً تولیدشده در چین نیز در دسامبر ۱۹۶۸ به پرواز درآمد.
از آن زمان بیش از ۲۳۰ فروند از انواع مختلف اچ-۶ تولید شده و این خانواده در مأموریتهای گوناگون به کار گرفته شده است. نسخههای اچ-۶کی و اچ-۶جی عمدتاً برای مأموریتهای متعارف طراحی شدهاند، در حالی که اچ-۶ان برای حمل تسلیحات بزرگ هواپرتاب توسعه یافته است.
یکی از تفاوتهای مهم اچ-۶ان با نمونههای قدیمیتر، تغییر بخش زیرین بدنه و اصلاح محفظه داخلی بمب برای ایجاد فضای لازم جهت حمل تسلیحات بزرگ خارجی است. نصب میله سوختگیری روی دماغه هواپیما نیز امکان دریافت سوخت در پرواز را فراهم میکند.
۲۰ بمبافکن و حداکثر ۲۰ کلاهک هستهای
بر اساس برآورد مؤسسه پژوهش صلح بینالمللی استکهلم، در سال ۲۰۲۶ حدود ۲۰ فروند اچ-۶ان در خدمت چین بوده و حداکثر ۲۰ کلاهک هستهای به این نیرو اختصاص داشته است.
با وجود آنکه موشکهای قارهپیما و زیردریاییهای موشکانداز همچنان بخش اصلی توان پاسخ هستهای چین را تشکیل میدهند، ورود اچ-۶ان و جیال-۱ مسیر متفاوتی برای حمل تسلیحات هستهای ایجاد میکند؛ مسیری که از آسمان آغاز میشود و میتواند انعطاف عملیاتی بیشتری در اختیار نیروهای هستهای چین قرار دهد.