از آغاز جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، تحولات این درگیری بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی داشته است. رسانههای مختلف با رویکردهای متفاوت، پیامدهای نظامی، سیاسی، اقتصادی و امنیتی این جنگ و چشمانداز تحولات منطقه را بررسی کردهاند.
در این گزارشها، در کنار بررسی ادامه درگیریها و تبعات اقتصادی آن، موضوع آینده امنیت خاورمیانه و افزایش نقش کشورهای منطقه در تعیین ترتیبات امنیتی نیز مورد توجه قرار گرفته است.
رسانههای انگلیسی؛ تردید درباره اهداف جنگ
پایگاه خبری هیل گزارش داد جی.دی. ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، با وجود تشدید درگیریها میان آمریکا و ایران، از بهکار بردن عنوان «جنگ» برای این عملیات خودداری کرده است.
ونس در یک نشست خبری مدعی شد که در حال حاضر تبادل آتش فعالی جریان ندارد و مسئولیت پایان یافتن کامل درگیریها را متوجه ایران دانست.
بر اساس این گزارش، ارتش آمریکا روز سهشنبه حدود ۱۰۰ حمله علیه اهداف ایرانی انجام داده است؛ اقدامی که یکی از بزرگترین موجهای درگیری در هفتههای اخیر پس از یک دوره آرامش نسبی محسوب میشود.
معاون رئیسجمهور آمریکا همچنین گزارشهای مربوط به کشته شدن چهار غیرنظامی ایرانی در یک مراسم عروسی بر اثر حمله موشکی آمریکا را رد کرد و آن را «بسیار مشکوک» خواند.
در همین حال، ونس در واکنش به گزارشهایی درباره حملات سایبری ایران به زیرساختهای آمریکا، مدعی شد واشنگتن از امنیت داخلی خود اطمینان دارد.
شبکه سیانبیسی نیز از پیوستن رسمی اتحادیه اروپا به عملیات اقتصادی تحت رهبری آمریکا علیه ایران خبر داد. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، از این اقدام استقبال کرد و آن را پیامی علیه ایران دانست.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، در واکنش به این اقدام، اتحادیه اروپا را متهم کرد که حاکمیت، قوانین، ارزشها و اخلاق خود را تحت فشار آمریکا قرار داده است.
همزمان، کره جنوبی اعلام کرده است که گزینههایی از جمله کمک نظامی برای حمایت از تلاشهای آمریکا جهت بازگشایی تنگه هرمز را بررسی میکند، هرچند هنوز تصمیم نهایی در این زمینه اتخاذ نشده است.
گزارشها همچنین از ادامه حملات آمریکا علیه ایران و پاسخهای موشکی تهران به پایگاههای آمریکا در منطقه حکایت دارد.
کارشناسان غربی چه میگویند؟
بیبیسی در گزارشی دیدگاه سه کارشناس درباره آینده جنگ ایران و آمریکا را بررسی کرده است.
جیسون کمپبل از مؤسسه خاورمیانه در واشنگتن معتقد است آمریکا همچنان اهداف راهبردی روشنی در این جنگ ندارد و دولت ترامپ فعلاً به حفظ وضعیت موجود، محاصره دریایی و حملات دورهای بسنده کرده است.
به گفته او، ایران احتمالاً برای هرگونه توافق آینده بهای سنگینی مطالبه خواهد کرد؛ موضوعی که میتواند از نظر سیاسی برای دولت آمریکا قابل پذیرش نباشد.
انیسه بصیری تبریزی از اندیشکده چتم هاوس نیز بر این باور است که حملات اخیر محاسبات تهران را تغییر نخواهد داد. به گفته او، ایران برای افزایش فشار اقتصادی آماده میشود و در برابر تحریمها و حملات تسلیم نخواهد شد.
نیکلاس هاپتون، سفیر پیشین بریتانیا در ایران، نیز راه خروج از بنبست را بازگشت به چارچوب تفاهم ژوئن دانسته و لغو تحریمها را یکی از مهمترین ابزارهای ایجاد تغییرات بلندمدت در ایران ارزیابی کرده است.
در مجموع، ارزیابی این کارشناسان تصویری از تداوم یک وضعیت پیچیده و بدون راهحل روشن در جنگ ایران و آمریکا ارائه میدهد.
رسانههای چین؛ پیشنهاد پکن برای امنیت جدید منطقه
گلوبال تایمز در گزارشی درباره سفر شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، به مصر، از طرح چهارمحوری پکن برای ایجاد ساختار جدید امنیتی در خاورمیانه خبر داد.
بر اساس این گزارش، شی در دیدار با عبدالفتاح السیسی، رئیسجمهور مصر، بر ضرورت شکلگیری ساختاری مبتنی بر امنیت مشترک، جامع، تعاونی و پایدار تأکید کرده است.
فعالکردن ظرفیتهای داخلی کشورهای منطقه، اتخاذ رویکردی یکپارچه، تقویت پایههای توسعه و افزایش هماهنگی بینالمللی از جمله محورهای مطرحشده در این طرح عنوان شده است.
پکن همچنین خواستار گسترش روابط حسن همجواری میان کشورهای منطقه و افزایش نقش آنها در تعیین آینده امنیتی خاورمیانه شده است.
کارشناسان چینی این رویکرد را پیامی در جهت افزایش خوداتکایی راهبردی کشورهای منطقه و کاهش وابستگی آنها به قدرتهای خارجی ارزیابی کردهاند.
سان دگنگ، مدیر مرکز مطالعات خاورمیانه دانشگاه فودان، نیز گفته است بسیاری از کشورهای منطقه طی دهههای گذشته به حمایت امنیتی و تسلیحات غربی وابسته بودهاند، اما این وابستگی الزاماً امنیت پایدار برای آنها ایجاد نکرده است.
گلوبال تایمز همچنین نقش مصر را در این طرح مهم دانسته و این کشور را یکی از پایههای ثبات منطقه، بازیگری مهم در امنیت کشتیرانی دریای سرخ و میانجی در مسئله فلسطین و اسرائیل توصیف کرده است.
در جریان سفر شی به مصر، دو کشور بر تعمیق مشارکت راهبردی خود تأکید کردند و بیش از ۲۰ سند همکاری در حوزههایی از جمله اقتصاد دیجیتال، فناوری، آموزش و حملونقل به امضا رساندند.
رسانه روس؛ تمرکز بر توان پاسخ ایران
خبرگزاری تاس نیز در گزارشهایی به تحولات جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران پرداخت و از استفاده ایران از موشکهای بالستیک و پهپادهای مجهز به فناوری هوش مصنوعی در حملات تلافیجویانه خبر داد.
محمد اکرمینیا، سخنگوی ارتش ایران، اعلام کرده است که نیروهای مسلح جمهوری اسلامی در این عملیات از موشکهای زمینبهزمین «فتح» و پهپادهای «آرش-۲» مجهز به هوش مصنوعی استفاده کردهاند.
به گفته وی، عملیات ایران به شکل ترکیبی و نامتقارن انجام میشود و این شیوه امکان هدف قرار دادن دقیق اهداف را فراهم میکند.
تاس همچنین به نقل از اکرمینیا گزارش داد که تهران در صورت وجود تهدید، انجام عملیات پیشگیرانه را منتفی نمیداند. سخنگوی ارتش ایران نیز نسبت به هرگونه تجاوز جدید هشدار داده است.
این رسانه همچنین گزارشهای مربوط به حملات آمریکا به اهدافی در ایران و پاسخ ایران علیه پایگاههای نظامی آمریکا در امارات، اردن، عراق و بحرین را پوشش داده است.
در کنار این تحولات، تاس اظهارات بنیامین نتانیاهو درباره تلاش برای سرنگونی نظام ایران و ادعاهای او درباره تضعیف شدید تهران را نیز بازتاب داده است.