محمد امجد، مدیرکل دفتر مدیریت بحران و پدافند غیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، در نشست با مدیرعامل، معاونان، مدیران و کارکنان شرکت آب و فاضلاب هرمزگان، بر ضرورت تقویت آمادگی صنعت آب در برابر تهدیدات تأکید کرد.
وی اظهار کرد: رویکرد مدیریت بحران باید از واکنش صرف به حوادث به سمت پیشگیری و آمادگی پیش از وقوع بحران حرکت کند و هر اندازه اقدامات پیشگیرانه و پدافندی پیش از حادثه تقویت شود، میزان خسارت و زمان بازگشت خدمات در شرایط اضطراری کاهش خواهد یافت.
امجد با اشاره به تجربه شرایط جنگی اخیر گفت: کارکنان صنعت آب و فاضلاب در شرایط دشوار در خط مقدم خدمترسانی قرار دارند و استمرار تأمین آب آشامیدنی نقش اساسی در حفظ آرامش و پایداری جامعه دارد.
مدیرکل دفتر مدیریت بحران و پدافند غیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، افزایش تابآوری زیرساختهای حیاتی را یک ضرورت دانست و افزود: در طراحی، اجرا و بهرهبرداری از تأسیسات آب و فاضلاب باید الزامات پدافند غیرعامل، ملاحظات ایمنی و استمرار خدمت مورد توجه جدی قرار گیرد.
وی همچنین بر پیشبینی فضاهای امن و اقدامات حفاظتی برای کارکنان در شرایط اضطراری تأکید کرد و گفت حتی اقدامات ساده پیشگیرانه نیز میتواند در کاهش آسیبهای ناشی از حوادث مؤثر باشد و باید فرهنگ آمادگی در برابر بحران در محیطهای کاری تقویت شود.
آمادگی صنعت آب برای سناریوهای مختلف
امجد ادامه داد: مدیریت بحران موفق، مدیریتی است که پیش از وقوع حادثه برای سناریوهای مختلف آماده باشد و پس از حادثه نیز بتواند در کوتاهترین زمان ممکن، خدمات ضروری را به شرایط پایدار بازگرداند.
وی با قدردانی از تلاش مدیرعامل و کارکنان آب و فاضلاب هرمزگان در شرایط جنگی اظهار کرد: امنیت آب بخشی از امنیت و پایداری کشور است و کارکنان این مجموعه باید نقش خود را در حفظ استمرار خدمات حیاتی بااهمیت بدانند.
امجد بر تداوم برنامههای آمادگی، پیشگیری و پدافند غیرعامل در صنعت آب و فاضلاب تأکید کرد و گفت اقدامات پیشگیرانه باید پیش از وقوع بحران انجام شود تا در زمان حادثه، آمادگی لازم برای حفظ و تداوم خدمات وجود داشته باشد.
آسیب گسترده به تأسیسات آب هرمزگان
عبدالحمید حمزهپور، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب هرمزگان، نیز با اشاره به شرایط ویژه این استان به دلیل سواحل دریای عمان و خلیج فارس، جزایر و مجاورت با مناطق جنگی گفت: بیش از ۱۸ باب از تأسیسات آب و فاضلاب استان در جریان جنگ بین ۵۰ تا ۱۰۰ درصد آسیب دیدند، اما با حضور سریع نیروهای عملیاتی، اختلال گستردهای در تأمین آب شرب مردم ایجاد نشد.
وی افزود: با وجود آسیبهای واردشده، تولید و توزیع آب حتی برای یک روز متوقف نشد و تلاش شبانهروزی کارکنان و استفاده از سامانههای هوشمند و یکپارچه، امکان استمرار خدمات را فراهم کرد.
حمزهپور از حمایت وزیر نیرو، مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، استاندار هرمزگان، نمایندگان مجلس و مجموعههای پشتیبان قدردانی کرد و گفت این مجموعهها در تأمین تجهیزات، مخازن، تانکرها و دیگر نیازمندیهای مورد نیاز در زمان حوادث همکاری کردند.
وی ادامه داد: کارکنان آبفا در جزایر، مناطق ساحلی و شهرستانهای مختلف، در نخستین فرصت در محل حوادث حاضر شدند و برخی نیروها نیز در شرایط بحرانی ساعتهای طولانی بهصورت مستمر برای رفع مشکلات فعالیت کردند.
حمزهپور همچنین با اشاره به بارندگی شدید پیش از جنگ ۴۰ روزه در بندرعباس گفت: به دلیل قدمت بخش قابل توجهی از شبکه آب، بارندگی موجب بروز حوادث متعددی، بهویژه در شبکه جمعآوری فاضلاب شد و برخی نیروهای عملیاتی بین ۴۸ تا ۷۰ ساعت بهصورت مستمر برای رفع مشکلات و بازگرداندن شبکه به مدار فعالیت کردند.
سامانههای هوشمند در مدیریت بحران آب
مدیرعامل آبفای هرمزگان با اشاره به نقش سامانههای هوشمند آبفا در مدیریت بحران اظهار کرد: سامانههای یکپارچه و امن شرکت، امکان ثبت حوادث، ارسال تصاویر و گزارشها و مدیریت اکیپهای عملیاتی، خودروها و تانکرهای آبرسانی را فراهم کرده است.
وی افزود: در جریان جنگ، اطلاعات آسیبهای واردشده به تأسیسات و تجهیزات در این سامانه ثبت شد و همین اطلاعات به آبفا کمک کرد تا عملیات بازسازی و آبرسانی به مناطق آسیبدیده با سرعت بیشتری انجام شود.
حمزهپور تصریح کرد: اطلاعات فنی تجهیزات، شبکهها، تأسیسات و نقشههای موجود در سامانه باعث شد در برخی مناطق، بدون نیاز به انجام مطالعات طولانی و اعزام مشاور، اطلاعات مورد نیاز برای بازسازی و آبرسانی در اختیار نیروهای اجرایی قرار گیرد.
وی با اشاره به اقدامات انجامشده در قشم گفت: در دوران جنگ بیش از ۲۰ کیلومتر خط انتقال آب در این جزیره اجرا و فعال شد و طرحهای جایگزین برای افزایش پایداری تأمین آب نیز در حال اجراست.
حمزهپور خاطرنشان کرد: این سامانه همچنین امکان شناسایی مناطق دچار کمآبی یا افت فشار را فراهم میکند و از طریق پیامک و اطلاعیه میتوان وضعیت خدماترسانی را به مشترکان اطلاع داد؛ موضوعی که در شرایط جنگی برای مدیریت شرایط و جلوگیری از شکلگیری جنگ روانی اهمیت دارد.
وی از توسعه ابزار دقیق و اینترنت اشیا در شبکه آب نیز خبر داد و گفت ایستگاههای پمپاژ و نقاط فشارسنجی در سطح شهرها به این تجهیزات مجهز میشوند و در بسیاری از شهرها این کار انجام شده است.
به گفته حمزهپور، با استفاده از این تجهیزات، به محض وقوع افت فشار یا از کار افتادن یک تجهیز، سامانه بهصورت خودکار هشدار میدهد و محل و نوع مشکل مشخص میشود تا نیروهای عملیاتی بتوانند در کوتاهترین زمان برای رفع آن اقدام کنند.
مدیرعامل آبفای هرمزگان در پایان با تأکید بر حساسیت تأمین آب در مناطق جنوبی، ساحلی و جزیرهای استان گفت بسیاری از این مناطق تکمنبعی هستند و منبع آب شیرین جایگزین دیگری ندارند؛ بنابراین حفظ پایداری تأسیسات و خطوط انتقال در شرایط جنگی مأموریتی دشوار اما حیاتی است.
وی با قدردانی از ایثار کارکنان آبفا اظهار کرد: همکاران این مجموعه تلاش کردند در شرایط سخت جنگی، شرکت آب و فاضلاب شرمنده مردم نشود و تأمین آب پایدار ادامه داشته باشد.
در حال حاضر سالانه ۲۵۰ میلیون مترمکعب آب از منابع مختلف برای تأمین آب آشامیدنی مردم هرمزگان تولید، انتقال و توزیع میشود که ۴۰ درصد آن از طریق چاهها، ۳۵ درصد از طریق آبشیرینکنها و ۲۵ درصد نیز از محل منابع سدها و بخشی از چشمهها تأمین میشود.
