پرداخت مطالبات گندمکاران هر سال در فصل خرید تضمینی این محصول به یکی از موضوعات مهم بخش کشاورزی تبدیل میشود؛ چراکه تاخیر در پرداخت میتواند بر توان مالی کشاورزان برای تامین نهادهها و آغاز کشت سال بعد اثر بگذارد. در سال جاری نیز در حالی خرید گندم از کشاورزان در استانهای مختلف ادامه داشته یا به پایان رسیده که هنوز بخشی از بهای محصول خریداریشده پرداخت نشده است.
مجید آنجفی، معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی، در حاشیه افتتاح فاز نخست مجتمع آبیاری مشارکتی روستای قلعهکهنه شهرستان سقز اعلام کرد که تاکنون بهطور میانگین ۵۵ درصد مطالبات گندمکاران کشور پرداخت شده است. میزان پیشرفت پرداختها در استانهای مختلف یکسان نیست و استانهایی که برداشت و تحویل گندم در آنها زودتر انجام شده، در روند تسویه نیز جلوتر هستند. در مقابل، استانهای سردسیر از جمله کردستان به دلیل شرایط آبوهوایی و دیرتر آغاز شدن فصل برداشت، با فاصله زمانی بیشتری وارد فرآیند خرید و تحویل گندم شدهاند و پرداخت مطالبات آنها نیز متناسب با زمان تحویل محصول انجام میشود.
آنجفی با تاکید بر اینکه پرداخت مطالبات گندمکاران در اولویت دولت قرار دارد، گفت: تامین منابع مالی مورد نیاز برای پرداخت بهای گندم بهصورت مستمر در حال پیگیری است و براساس برنامهریزی انجامشده، باقیمانده مطالبات تا پایان شهریورماه پرداخت خواهد شد.
کاهش خرید دولتی گندم در تهران
در کنار میزان پرداخت مطالبات، آمار خرید دولتی گندم در برخی استانها نیز از تغییر مسیر بخشی از محصول تولیدشده حکایت دارد. جبرئیل برادری، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان تهران، با اشاره به توجه ویژه وزارت جهاد کشاورزی به جلوگیری از خروج محصول تولیدشده از شبکه رسمی و قاچاق آن، گفت خرید دولتی گندم در استان تهران نسبت به سال گذشته حدود ۲۰ درصد کاهش یافته است.
به گفته وی، سال گذشته نزدیک به ۱۰۸ هزار تن گندم در استان تهران خریداری شد، اما این میزان امسال به حدود ۸۸ هزار تن رسیده است.
برادری با بیان اینکه گندم تحویلنشده به مراکز دولتی از چرخه رسمی تامین خارج نشده است، افزود: بخش عمده این محصول از سوی کارخانههای آرد، واحدهای تولید ماکارونی و دیگر صنایع مرتبط خریداری شده است.
وی تاخیر در پرداخت مطالبات را یکی از دلایل کاهش تحویل گندم به مراکز دولتی دانست و گفت: محصول متعلق به کشاورز است و نمیتوان او را به فروش در یک شبکه مشخص مجبور کرد؛ با این حال، نظارتهای لازم انجام شد تا محصول تولیدشده از شبکه رسمی خارج یا قاچاق نشود.
قیمت خرید تضمینی؛ عامل مهم در تداوم تولید
در کنار زمان پرداخت مطالبات، قیمت خرید تضمینی گندم نیز از موضوعات مهم برای تولیدکنندگان این محصول است؛ چراکه نرخ خرید باید بتواند بخشی از افزایش هزینههای تولید را جبران کند و انگیزه کشاورزان برای ادامه تولید را حفظ کند.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی درباره نرخ خرید تضمینی گندم گفت: در تعیین قیمت تلاش شده هزینههای واقعی تولید و افزایش قیمت نهادهها مورد توجه قرار گیرد تا ضمن حمایت از کشاورزان، انگیزه لازم برای ادامه تولید این محصول راهبردی حفظ شود.
این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا میکند که تولید گندم با افزایش هزینههای تولید، خشکسالی و محدودیت منابع آب مواجه است. در این میان، آنچه برای گندمکاران در کوتاهمدت اهمیت بیشتری دارد، تعیین تکلیف مطالبات باقیمانده است؛ مطالباتی که طبق وعده معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی قرار است تا پایان شهریورماه تسویه شود.
