بحران کمآبی در تهران و شماری از استانهای مرکزی کشور همچنان ادامه دارد. به گفته رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی، میزان بارش استان تهران در سال آبی مورد بررسی حدود ۴۰ درصد کمتر از میزان مورد انتظار بوده است؛ شرایطی که در کنار خشکسالی سالهای گذشته، فشار بیشتری بر منابع آبی وارد کرده است.
احد وظیفه درباره وضعیت بارش در مناطق مختلف کشور اظهار کرد: بخش قابلتوجهی از مناطق فلات مرکزی بارشهایی کمتر از حد نرمال داشتهاند و استان تهران و استانهای اطراف آن نیز با کمبارشی شدیدی روبهرو بودهاند.
به گفته او، تهران حدود ۴۰ درصد کمبارشی دارد؛ به این معنا که تنها حدود ۶۰ درصد از بارش مورد انتظار این استان تا پایان سال آبی تأمین شده است. با این حال، وضعیت بارش تهران نسبت به سال قبل اندکی بهتر بوده است.
دو سال کمبارشی؛ فشار بیشتر بر منابع آب تهران
وظیفه با اشاره به وضعیت بارش تهران در سالهای گذشته گفت که شرایط امسال تا حد زیادی مشابه سال قبل است. در سال گذشته نیز حدود نیمی از بارش مورد انتظار استان تهران محقق شده بود.
تداوم این وضعیت باعث شده کسری بارش در دو سال متوالی روی منابع آب سطحی و زیرزمینی اثر بگذارد. در چنین شرایطی، حتی بهبود بارش در یک فصل به تنهایی نمیتواند کسری ایجادشده در سالهای خشکسالی را جبران کند.
کدام استانها درگیر خشکسالی طولانی هستند؟
رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی، استانهای سمنان، اصفهان، یزد، قم، مرکزی و قزوین را از جمله مناطقی دانست که با خشکسالی شدید و چندساله مواجه هستند.
به گفته وظیفه، مناطق واقع در جنوب البرز و پیرامون کویر مرکزی، از جمله تهران و برخی استانهای اطراف، طی چند سال گذشته بارشهای مناسبی نداشتهاند و در نتیجه با تنش و کمبود منابع آب روبهرو هستند.
در مقابل، شرایط بارشی در بخشهایی از غرب و جنوب کشور متفاوت بوده است. استانهایی مانند ایلام، کرمانشاه و کردستان و همچنین بخشهایی از آذربایجان شرقی و غربی بارشهای بیش از نرمال را تجربه کردهاند. وظیفه همچنین گفت بارندگی مناسب در این مناطق به بهبود نسبی وضعیت دریاچه ارومیه کمک کرده است.
بارش پاییزی چقدر میتواند بحران آب تهران را کاهش دهد؟
یکی از مهمترین نکات مطرحشده درباره وضعیت آب تهران، تأثیر بارشهای پاییزی بر منابع آبی است.
وظیفه با اشاره به احتمال نرمال شدن بارشهای پاییزی در برخی مناطق گفت افزایش بارندگی میتواند تا حدودی از شدت کمآبی کم کند، اما نباید انتظار داشت منابع آبی پس از یک فصل پربارش به شرایط عادی بازگردند.
او دلیل این مسئله را برداشت شدید از منابع آب زیرزمینی در سالهای خشکسالی عنوان کرد؛ برداشتهایی که موجب افت قابلتوجه سطح سفرههای زیرزمینی شده است.
چرا یک سال پربارش برای جبران خشکسالی کافی نیست؟
منابع آب زیرزمینی در دورههای خشکسالی بهتدریج تخلیه میشوند و بازگشت آنها به شرایط مناسب، به زمان و تداوم تغذیه طبیعی نیاز دارد. بنابراین، حتی اگر میزان بارش در یک سال به محدوده نرمال بازگردد، بخش قابلتوجهی از این بارش باید صرف جبران کسری منابع و تغذیه سفرههای زیرزمینی شود.
بر همین اساس، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی تأکید کرده است که در صورت وقوع بارشهای مناسب، مدیریت مصرف آب و رعایت الگوی مصرف همچنان اهمیت زیادی دارد.
بحران آب تهران ادامه دارد
برآیند اظهارات این مقام سازمان هواشناسی نشان میدهد که مشکل آب تهران تنها به میزان بارش یک فصل محدود نیست. تداوم چندساله خشکسالی، کاهش بارش و افت منابع آب زیرزمینی باعث شده حتی در صورت بهبود بارندگیهای پاییزی، بازگشت منابع آبی به وضعیت مطلوب زمانبر باشد.
بنابراین، افزایش بارش میتواند بخشی از فشار موجود بر منابع آب را کاهش دهد، اما بهتنهایی برای جبران کسری انباشتهشده در سالهای خشکسالی کافی نخواهد بود.
