تصاویر منتشرشده از یک افعی شاخدار در شنزارهای خوزستان، بار دیگر توجهها را به تنوع شگفتانگیز حیات وحش در مناطق بیابانی جنوب غرب ایران جلب کرده است؛ ماری که ظاهر خاص و توانایی بالای آن در استتار، تشخیصش را در میان شنها بسیار دشوار میکند.
این گونه با رنگی شنی، زرد متمایل به قهوهای یا خاکستری دیده میشود و همین طیف رنگی باعث میشود بدن آن در بسیاری از نقاط با بستر ماسهای اطراف هماهنگ شود.
شاخکهای بالای چشم؛ ویژگی متفاوت این مار
مهمترین ویژگی ظاهری افعی شاخدار، وجود زائدههایی شبیه شاخ در بالای چشمهاست؛ هرچند در برخی نمونهها ممکن است این زائدهها وجود نداشته باشند.
سر پهن، چشمهای نسبتاً کوچک با مردمک عمودی و فلسهای برجسته نیز از دیگر ویژگیهای ظاهری این مار به شمار میرود. در ایران، افعی شاخدار در زیستگاههای بیابانی و نیمهبیابانی استان خوزستان گزارش شده است.
استاد استتار در شنزار
یکی از مهمترین تواناییهای این افعی، استتار در محیط طبیعی است. رنگ بدن آن با رنگ شن و خاک مناطق بیابانی همخوانی زیادی دارد و باعث میشود زمانی که مار بیحرکت است، حتی از فاصله نزدیک نیز بهراحتی دیده نشود.
این سازگاری به افعی شاخدار اجازه میدهد در محیطهای شنی و بیابانی از دید شکارچیان پنهان بماند و همزمان برای شکار نیز در کمین باشد. زیستگاه اصلی این گونه در ایران، مناطق شنی و صحراهای جنوب غرب کشور گزارش شده است.
افعی شاخدار کجا زندگی میکند؟
افعی شاخدار خوزستانی در جنوب غرب ایران پراکنش دارد و از جمله در محدودههایی از استان خوزستان گزارش شده است. منابع تخصصی، مناطق شنی و بیابانی اطراف اهواز و الباجی را از زیستگاههای این گونه معرفی کردهاند.
این مار همچنین در زیستگاههای بیابانی و نیمهبیابانی مشاهده میشود و رنگآمیزی بدن آن با شرایط محیطی این مناطق سازگاری بالایی دارد.
مار سمی خوزستان را از نزدیک ببینید
افعی شاخدار از مارهای سمی محسوب میشود و به همین دلیل مشاهده آن در طبیعت نیازمند فاصله گرفتن و رعایت اصول ایمنی است. بهترین واکنش هنگام مشاهده چنین خزندهای، نزدیک نشدن، تحریک نکردن و تلاش نکردن برای گرفتن یا جابهجا کردن آن است.
تصاویر این افعی در زیستگاه طبیعی، بیش از هر چیز توانایی قابلتوجه این گونه در سازگاری با محیط خشک و ماسهای خوزستان را نشان میدهد؛ جایی که یک مار میتواند تنها با چند دقیقه بیحرکت ماندن، تقریباً در دل شنها ناپدید شود.